Bài đăng nổi bật

Nghe 100 Truyện ngắn của Tràm Cà Mau

  Nghe 100 Truyen Ngan Cua Tram Ca Mau ( Tac gia không giữ bản quyền.) bấm mỗi dòng dưới đây để nghe một truyện: Tuoi Gia La Tuoi Sung Suong...

Chủ Nhật, 20 tháng 11, 2016

Men goi cac em bai The Old Teacher

Men goi cac em bai The Old Teacher


From: david pham [mailto:davidlanpham@hotmail.com] Sent: Sunday, November 20, 2016 11:06 AMTo: Anh Duong Van; anh hang; Anh Tran; Cai Do Thi; Cai Do Thi; Catherine Do; Che Khong Thi; Chi Nguyen van; Chien Le Ngoc; Chieu Nguyen Ngoc; Cung Nguyen Dang; Dan Huynh Van; Diem Chi Nguyen Hong; Duc Nguyen Viet; Duc tu thien; Duoc Nguyen Van; Duong Hoang; Dzung Do; Ga Ta Van; Hieu Nguyen Viet; Hung Le Tan; Hung Nguyen Manh; Khanh Nguyen Buu; Khoa Pham Duc; khuong van lich; Kiet Pham Quoc; Kimdung; Lam Pham Van; Lich Khuong Van; Linh To Hong; Loi Ngo dinh; Lu Phuong; Mai Nguyen; Mon Hoang ngoc; Muot Nguyen Van; nga le thi; Nga Nguyen kim; Ngọc Ninh Phạm; ngoc phan; Ngoc Phan; phan nguyen duc; phan nguyen duc; Phong Nguyen Cong; Phung Diana; Phuong Lam Thi; Phuong Pham; Quang Hang Dieu; Quang Nguyen Van; Quy Bui; Sang Nguyen; sang tran xuan; Thanh Dao; Thanh Huynh; Thanh Le; Thanh Tran Ngoc; Thap Tran; Thi Nam Février; Thi Vuong; Thoa Pham; thu ha huynh; thu nguyen; Tien Pham; Triet Nguyen van; Trinh Tran; Tue Truong Minh; Tuyet Mai Thi; Uc Doan Van; Viethieu Nguyen; Vinh Nguyen; Vinh Phan Quang; VPHoangSubject: The Old Teacher

Men goi cac em bai The Old Teacher.  Dac biet goi tam trang nay cho cac nha giao Pham Thi Phuong, Nguyen Manh Hung, Phan Kim Ngoc. Pham Ngoc Ninh, Tran Thi Le Minh, Hang Nguyet Anh (tot nghiep DHSP nhung khong duoc day ngay nao) va nhieu em khac toi khong duoc biet het.
Tham thoat tat ca tro thanh ong giao hay ba giao gia tu bo nghe ngay tai que huong cung nhu tren xu la que nguoi.
Moi cac em doc xem phan nao giong va phan nao khong giong minh.
Van Su Lanh
Thay Lan
phamdinhlan (david)




  
Kính thầy
Thân gửi qúi anh chị đồng môn.
Thầy sáng tác bài thơ cảm động qúa,
Khoảnh khắc xin chia sẻ cùng thầy cô, bạn cũ vài kỷ niệm cũ.
QLTK-Nam Úc

THE OLD TEACHER

DAVID LAN PHAM, F.A.B.I.

          This poem is dedicated to all of my former teachers, who died for the sake of education. 
          Dear teachers, you were the unknown heroes, who silently built our Homeland, VietNam, with multiple difficulties, bitterness and hardship in the thunder of cannons and bomb blast.  Your pure faith was recognized by God.  Rest in peace!  Dear teachers!.
Pham Dinh Lan

Every evening when the sunlight faded,
The old teacher walked slowly to the school gate.
The gate was closed.
He sighed with disappointment in contemplating
The mossy walls surrounding the school.
*
The cicada’s songs reminded him
Of mixed memories,
Of the old days’ mutual respect
Between teachers and students.
Many memories have been carved
On the old trunks of the flamboyants (1)
Many teachers got old.
Many young generations were gone.
*
The old school and the flamboyants have existed.
The teacher was at the windy sunset of his age.
He found joys through some vague memories
To forget all of his heart- broken life.
*
Some of his old students died,
Some were alive.
Some had resounding reputation;
Some had their wandering life
Like the yellow leaves scattered in the wind.
They missed the ferry boat
Due to their dusty and stormy life.
*
The yellow leaves fell.
The fall came then left.
The frosty winter came then flew by.
One evening, the urban and rural residents
Learned the old teacher said good- bye to the world.
He left silently in a quiet night.
The dead leaf left the root of worries.
*
The flamboyants bloom, welcoming the Summer.
The old school no longer sees the old teacher
Every evening when the bell resounds from the pagoda.
The thick curtain of darkness covers the mossy school.
(1) Flamboyant (French): flame tree; royal poinciana (English); scientific name:  Delonix regia, Family:  Caesalpiniaceae






Trò NVQ LTK61-69-Nam Úc - Giây phút cảm xúc phổ lục bát :

Mi bui chiu tà xế bóng ,
Ngưi thy cũ chm rãi ti trưng xưa.
Cng im khép kín then gài.
Tiếng th dài cùng ánh mt lim dim.
Tưng rêu phong lng đng nhìn.
*
                                
Ve su não rut kêu vang sân trưng
c gi ni thân thương,
Vui bun nh nhng ngày xưa thân ái
Mái đu xanh cùng thy cô.
Mang bao K nim khc ghi trong đi
Như vết trên thân c th 
 Giòng thi gian thy cô cũng dn qua
Vài trò cũ đâu còn na

Mái trưng xưa du cũ vn còn đây.
Thy cô gió cun phương nào.
Ngưi thy cũ bâng khuâng nh mm cưi
Ôn k nim vui mt mình.
                   
 Xua tan phin mun hoàng h ôn tui gìa                                                                                                                                                             
 Quên đi ngưi mất hôm qua,
Vui cùng trò cũ hôm nay.
Thành danh tài đc góp công giúp đi
Cho dù xa cách khp nơi       
 Như cơn gió cun lá vàng bay xa.
Cho dù vng bt tin nhà
Ba chìm by ni vn còn nh nhau

Lá vàng rơi lá vàng rơi,
Trơ thân còn li lưu tình ch đông.
Đông đến ri li đông qua!
Nhân gian vn thế phn hoa thôn nghèo.
Người thy vĩnh bit trong đêm,
Lá vàng rng xung tiếc thương vô vàn
Trò thân cây, hoa vn n.
Trưng xưa còn đó hi thy cô đâu ?
Chuông chùa theo gío vng v,
Đêm khuya tch mch rêu phong mái trưng !

                              ***


LTK -Cong truong, ngay nghihoc,  2007
LTK truong  ,thứ bẩy nghỉ học

Tha nào
Yêu em tha thướt áo dài
Nắng mai thấp thoáng gót hài trường xưa
Hương hoa thoảng nhẹ gío đưa.
Bay bay tà áo tơ vương tóc thề

Bao năm xa cách  lại về
Cổng trường lặng đứng tái tê một mình
Bóng ai thấp thoáng trắng tinh
Như em ngày đó bóng hình ở đây

Nhớ em nhớ cả cô thầy
Nhớ thằng bạn cũ đong đầy ưu tư
Nhớ nhiều nắng quái tháng tư
Đón chào phượng vĩ ve sầu kêu vang

Óc o gà gáy trong làng
Mênh mang đồng lúa nắng mang hè về
Nhớ em nhớ cả sơn khê
Thương em uớp đậm tình quê trọn đời

NVQuang LTK
( Ký c ngày tr li trưng xưa tháng 12/ 2007)

Không còn hương hoa cau, không còn lũy tre gìa, không còn tiếng ve! Chỉ còn lại mình tôi nơi đây, vắng lặng! Buồn.
Bỗng tôi nhìn thấy bông Mai đang nở trong sân nhà, ven đường đất đỏ quanh co! Quên cả mệt nhọc, ưu phiền tôi thấy lòng  mình thay đổi, bồi hồi.
Trong tôi,  niềm vui rộn ràng dâng lên! Tết sắp đến, xuân lại về.
 NVQuang
Những ngày cuối năm 07


Copy of LTK 62-69 cac ban

                                                                 NTThanh














NHỮNG NƠI CHỐN CŨ.
Tôi sẽ trở về trường Lý Thường Kiệt,
Sau bao năm trời biền biệt cách xa,
Những nơi chốn,những con đường quen biết,
Bỗng thật gần như vừa mới hôm qua.
              Con sông thường là nơi bắt đầu,
              Cho chúng ta tìm về kỷ niệm,
               Tôi sẽ đứng bên này sông Chợ Cầu,
               Soi lại bóng hình thời còn đi học.
Chợ Cầu nằm ở bên kia bờ sông,
Dưới dốc cầu, sự bán mua tấp nập,
Tôi qua Hội đồng xã Đông Hưng Tân,
Gặp ngã tư, bụi đường làm cay mắt.
                  Cũng như cuộc đời chia ra nhiều ngã,
                  (Để bao chuyện tình dang dở, cách chia)
                  Tôi lại đến một ngã tư đường nữa,
                   Là Trung Tâm trạm phát tuyến Quán Tre.
Những trại lính vẫn còn trong trí nhớ:
Bùi Như Luông, Võ Tánh, Vương Mộng Hồng,
Vườn Tao Ngộ, Trung Tâm 3 Nhập Ngũ,
Đời bể dâu. Họ gặp lại nhau không?
                    Vườn Cộng Hoà đi hoài không thấy mỏi,
                     ( Lũ chúng tôi thường đến đó rong chơi)
                     Ngôi nhà thờ,trường Văn Hoá Quân Đội,
                     Nằm cạnh trường Lý Thường Kiệt của tôi.
Cư Xá Đống Đa,trại Châu Văn Tiếp,
Câu Lạc Bộ Sĩ Quan,gần gũi hàng ngày,
Trại gia binh Bạch Đằng Trung Chánh,
Trường Hoàng Gia Huệ,trường Trung Mỹ Tây.
                           Ôi những hình ảnh,những nơi chốn cũ,
                           Của một thời quen thuộc đã về đâu?
                            Tôi vẫn thấy cánh đồng mênh mông lúa,
                            Lòng bâng khuâng khi ghé Ngã Ba Bầu.
Qua Trung Chánh tôi rẽ vào Bà Điểm,
Thăm vườn trầu nghiêng bóng nắng ban trưa,
Vườn bưởi nhà ai chĩu cành trái chín?
Mỗi khi gió về cành lá đong đưa.
                             Xin chào Bà Điểm,chào Xứ Bùi Môn,
                             Chào những con đường tôi quên hay nhớ,
                             Chào Quốc Lộ Một,chào Cầu Tham Lương,
                              Chào Lý Thường Kiệt Hóc Môn, phố chợ.
Những nơi chốn của một thời đi học,
Quá thân quen như bóng mát sân trường,
Đến bây giờ vẫn còn trong ký ức,
Là một phần đời để nhớ để thương.
  Nguyên Thi Thanh Dương
   ( LTK 62-69)























































LTK- mot goc thu bay, nghi hoc LTK- ben trong  Cong truong

https://external.xx.fbcdn.net/safe_image.php?d=AQAEf0oi-bLSbOJz&w=158&h=158&url=https%3A%2F%2Fi.ytimg.com%2Fvi%2FHclizw9dIrk%2Fmaxresdefault.jpg&cfs=1&upscale=1LTK Ngoc Lan

                                  Tưởng nhớ Ngọc Lan

Ngọc Lan - Tuyển Chọn Những Ca Khúc Nhạc Vàng Hải Ngoại Hay ...

1.        
Jun 8, 2015 - Uploaded by Tuấn Thương
Tuyển Chọn Những Ca Khúc Nhạc Vàng Hải Ngoại Hay Nhất Của Ngọc Lan 01 Như đã dấu yêu Ngọc Lan 02 Biển nhớ Ngọc Lan ...























THE OLD TEACHER __DAVID LAN PHAM, F.A.B.I.

THE OLD TEACHER


DAVID LAN PHAM, F.A.B.I.

From: david pham <davidlanpham@hotmail.com>
Date: November 19, 2016 at 10:13:06 AM PST
To: "An (Mrs) Nguyen" <tanthai1@juno.com>, An Nguyen Thai <anguye39@hotmail.com>, Dung Huynh <bichngah99@gmail.com>, Hoan Dam Khac <johndam@roadrunner.com>, Hong Lam Quang <hongqlam@hotmail.com>, Loc Le Tan <letanloc_35@yahoo.ca>, Loc Nguyen Huu <mailoc4000@yahoo.com>, Nhan Huynh Tan <cucandnhan@comcast.net>, phuoc nguyen <frankphuoc@yahoo.com>, phuoc vo tan <vokydien@gmail.com>, Quy Ha Thuc <copycare@sbcglobal.net>, Ruoi Phan Thanh <ruoitphan@yahoo.com>, Song Thu Tran <songthu9@gmail.com>, The Lam Vinh <vinhtlam41@gmail.com>
Subject: The Old Teacher
Cac ban than,
Than goi cac ban bai The Old Teacher de tuong nho den cac bac thay cu va nhin lai ban than minh nay da la thay giao gia goi than tren dat la.
Kiep nhan sinh trong mot vu tru luan chuyen va thay doi khong ngung.
Happy Thanksgiving.
Than
phamdinhlan (david)


THE OLD TEACHER


Ông Giáo Già

DAVID LAN PHAM, F.A.B.I.



          This poem is dedicated to all of my former teachers, who died for the sake of education. 

          Dear teachers, you were the unknown heroes, who silently built our Homeland, VietNam, with multiple difficulties, bitterness and hardship in the thunder of cannons and bomb blast.  Your pure faith was recognized by God.  Rest in peace!  Dear teachers!.

Pham Dinh Lan



Every evening when the sunlight faded,

The old teacher walked slowly to the school gate.

The gate was closed.

He sighed with disappointment in contemplating

The mossy walls surrounding the school.

*

The cicada’s songs reminded him

Of mixed memories,

Of the old days’ mutual respect

Between teachers and students.

Many memories have been carved

On the old trunks of the flamboyants (1)

Many teachers got old.

Many young generations were gone.

*

The old school and the flamboyants have existed.

The teacher was at the windy sunset of his age.

He found joys through some vague memories

To forget all of his heart- broken life.

*

Some of his old students died,

Some were alive.

Some had resounding reputation;

Some had their wandering life

Like the yellow leaves scattered in the wind.

They missed the ferry boat

Due to their dusty and stormy life.

*

The yellow leaves fell.

The fall came then left.

The frosty winter came then flew by.

One evening, the urban and rural residents

Learned the old teacher said good- bye to the world.

He left silently in a quiet night.

The dead leaf left the root of worries.

*

The flamboyants bloom, welcoming the Summer.

The old school no longer sees the old teacher

Every evening when the bell resounds from the pagoda.

The thick curtain of darkness covers the mossy school.

(1) Flamboyant (French): flame tree; royal poinciana (English); scientific name:  Delonix regia, Family:  Caesalpiniaceae



From: Loc Nguyen <mailoc4000@yahoo.com>
Sent: Sunday, November 20, 2016 11:43 AM
To: david lan; An Nguyen; Long Nguyen; Loc Nguyen; hongqlam@hotmail.com; HOAN KHAC DAM; cucandnhan@comcast.net; phuoc huu nguyen; thu tran
Cc: Loc Nguyen
Subject: Fwd: The Old Teacher Ông Giáo Già

Cùng Bạn,
Đọc bài thơ tiếng Anh của bạn Phạm Đình Lân toi vô cung cảm khái , xin chuyển đến các bạn già bài thoát dịch sang tiếng Việt của tôi cho một phút tưởng niệm đến Ngày Nhà Giáo hôm nay .
Thân
Lộc

      Ông Giáo Già 

Cứ mỗi chiều nắng tà vương vấn,
Ông Giáo Già thơ thẩn gậy lần .
Cổng trường đã đóng âm thầm
Lặng nhìn trường sở vách dầm rêu phong .

Tiếng ve sầu mênh mang gợi nhớ ,
Kỷ niệm về trăm mối ngổn ngang
Ngày xưa ,ngày ấy rộn ràng
Thầy trò tương kính lòng tràn mến thương .

Gốc phượng già còn vương dấu vết,
Cái tình xưa hằn nét chưa phai .
Thầy cô sương điểm tóc mai
Tuổi xanh từng lớp nắm tay ra trường .

Cây phượng xưa mái trường còn đấy,
Ông giáo già đã thấy tuổi thu .
Vui theo kỷ niệm mịt mù
Để quên cuộc sống dãi dầu lòng đau :

Biết bao trò đã vào lòng đất ,
Bao nhiêu thằng lây lất vô danh .
Nhiều em lừng lẫy tiếng tâm
Nhiều em cuộc sống âm thầm ai hay .

Như lá vàng, bay bay trong gió,
Lỡ chuyến đò thương khó vai mang .
Cuộc đời cát bụi gió vàng
Bao nhiêu trong cảnh lầm than tủi hờn .

Lá vàng rơi từng cơn theo gió
Rồi thu đi lá bỏ cành không .
Lạnh về tuyết trắng mênh mông 
Đồng hoang hiu quạnh đông sang lạnh lùng !

Một chiều đông cả vùng được biết,
Ông giáo già vĩnh biệt dương gian .
Phố phường thôn xóm bàng hoàng 
Người đi lặng lẽ lòng trần sạch trơn .

Phượng vẫn nở chập chờn hè đón ,
Ngôi trường xưa đâu bóng Giáo Già ?
Chuông chiều xa vắng ngân nga ,
Màn đêm dầy đặc xót xa mái trường !!
            Mailoc thoát dịch
            Cali 11-20-16












Thứ Bảy, 19 tháng 11, 2016

In Memory & Warrior's Homecoming

In Memory & Warrior's Homecoming
Cac em than men,
Ngay 11-11-1918 la ngay dinh chien ket thuc de nhat the chien (1914- 1918).  Phap goi la ngay Dinh Chien (armistice), Hoa Ky: Veteran Day.
Nhan dip soan  phong day ap giay va sach toi gap lai mot so bai tho cu khi toi chu truong to Bilingual Bulletin gan 30 nam truoc.  Doc ai thay co hai bai nay thich hop voi ngay 11-11 nen goi ban be va cac em doc cho vui.  
Van Su Lanh
Thay Lan
phamdinhlan (david)
TB: Cam on Pham Thi Phuong da goi thung hong gion qua buu dien.  
2 Tệp đính kèm


 
IN MEMORY

DAVID LAN PHAM, F.A.B.I.

I bow my head in memory
Of the proud soldiers,
The patriots
And those who were fallen.
*
How glorious and courageous
The soldiers were!
They died for their homeland
Without either statue or tombstone.
*
Listening to the call of their rivers and mountains,
Enthusiastically they started their departure,
Leaving their comfortable life behind,
Throwing away their golden age
To accept any hardship,
Imprisonment and banishment,
Dance in the smoke of cannons,
And make friends with thorny life.
*
They embellished their rivers and mountains
With their bones and blood
Without any regret
For they died for their country.’s survival.
*
They didn’t live for their own life
But for their posterity,
Their homeland’s peace and glory,
Their Vietnamese people,
Their happiness,
Their country’ s peace,
Justice for mankind,
The eternal truth,
The torch of conscience
Enlightening all the peoples in the world.
*
They were fallen with their smiles
In the abandoned graves,
In the virgin jungles and dark mountains,
Along certain paths of our country.
*
Their souls stay here,
In the wind and smoke of incense
In the musical sounds of requiem
And the farewell bell ring.
Adieu!  Dear patriots!
In memory of you all
Who were fallen
For the sake of our country’s glory.
   











THE WARRIOR’S HOMECOMING

DAVID LAN PHAM, F.A.B.I.

Peace re-established,
The warrior returns home.
He walks on the deserted path.
His body is partly mutilated.
*
The village bamboo hedge is burnt,
His home reduced into ash;
His friends separate from one another.
Everybody complains.
*
For the cause of his Fatherland,
He sacrificed blood and parts of his body,
Youth, hope,
And his first juvenile love.
*
Returning to his origin,
He deems peace is reigning,
Everybody is happy.
What a surprise!
Sobs, mournings,
Imprisonment, oppression
Are found everywhere
In his lovely Vietnam.
*
No more war!
But no real peace!
The war continues
Via delirious complaints.
*
Petrified, the warrior sits
By his mother’s grave,
Sobbing and holding his face in his hands.
His mother remains silent.
*
On the way home,
He deems he’ll take care of his mother,
Share joy and bitterness with her
In her twilight years.
*
What a sorrow!
His mother left the world
Without saying good- bye.
It’s no doubt she regretted
Not to see her dear son
The last day of her life.
*
From the bloody battlefields,
The warrior is still alive
Although some drops of his blood
Were deeply absorbed in the entrails of his  Fatherland.
*
In his quiet village
His mother passed away.
So did his fiancée,
Leaving an unfinished love symphony
And her last farewell words
Which are tragic and grievous.
*
How about his friends?
They’ve already gone
To a certain horizon
Without any promise of returning.
*
In a stupor the warrior
Meanders around the village temple,
And finds his lonesome rest
In the shade of the banian tree.
*
During his fatigue sleep,
Due to hunger and suffering,
He has a nightmare, seeing
Blood, fire and destruction.

DONALD TRUMP: TỔNG THỐNG HOA KỲ PHẠM ĐÌNH LÂN, F.A.B.I.


 
DONALD TRUMP: TỔNG THỐNG HOA KỲ
PHẠM ĐÌNH LÂN, F.A.B.I.
Ông Donald Trump đắc cử tổng thống Hoa Kỳ trong cuộc bầu cử ngày 08-11-2016. Sự thắng cử của ông làm cho dư luận Mỹ và nhiều quốc gia khác trên thế giới ngạc nhiên ngỡ ngàng. Cuộc bầu cử tổng thống Hoa Kỳ năm 2016 đánh dấu một giai đoạn đặc biệt trong lịch sử bầu cử ở Hoa Kỳ với những nét đặc thù sau đây:

1. Hoa Kỳ là một quốc gia tư bản chủ nghĩa hàng đầu trên thế giới. Nhưng đây là lần đầu tiên Hoa Kỳ có một tỷ phú được bầu làm tổng thống.

2. Hoa Kỳ là một quốc gia trẻ nhưng đó là quốc gia có nền dân chủ lâu đời trên thế giới. Cách đầu phiếu của người Mỹ rất khó đoán. Đại cương họ thích người trẻ, đẹp, giàu có, có tư tưởng tiến bộ và mới lạ. Nhìn chung họ luôn luôn muốn có sự thay đổi, sự đổi mới không ngừng. Năm 1960 ông Kennedy, một nghị sĩ trẻ xuất thân từ một gia đình giàu có đã đánh bại ông Nixon, người có nhiều kinh nghiệm chánh trị sau 08 năm làm phó tổng thống cho tổng thống Eisenhower (CH). Năm 1992 ông Bill Clinton, một thống đốc trẻ ở Arkansas đã đánh bại đương kim tổng thống Bush I, cựu gram đốc CIA, đại điện Hoa Kỳ ở Trung Quốc, 08 năm phó tổng thống, 04 năm tổng thống, chứng kiến sự sụp đổ của chế độ Cộng Sản ở Đông Âu (1989) và Liên Sô (1991) và chiến thắng của Hoa Kỳ và đồng minh trước quân xâm lăng Iraq ở Kuwait (1991). Năm 2000 ông Bush II, một thống đốc Texas chưa hết 02 nhiệm kỳ, đã đánh bại ông Al Gore với 08 năm làm phó tổng thống. Năm 2008 ông Barack Obama, một nghị sĩ nửa nhiệm kỳ, đã trở thành tổng thống Da Đen đầu tiên của Hoa Kỳ sau khi thắng nghị sĩ Mc Cain, người được xem là người hùng trong hỏa ngục Cộng Sản trong chiến tranh Việt Nam II. Năm 2016 ông Donald Trump, một nhà tỷ phú làm giàu trong ngành địa ốc và khai thác đồ trường và hoàn toàn không có kinh nghiệm chánh trị đối nội lẫn đối ngoại, đã đánh bại bà Hillary Clinton, người có nhiều kinh nghiệm hành pháp, lập pháp, ngoại giao và các hoat động trên lãnh vực luật học, y tế, giáo dục.

3. Ông Donald Trump là ứng cử viên tổng thống Hoa Kỳ ra tranh cử không được ngay cả đảng Cộng Hoà mà ông đại diện ủng hộ. Những người sớm ủng hộ ông là bà Sarah Palin; nghị sĩ Alabama, Session; thống đốc New Jersey, Christie; cựu thị trưởng New York, Guliani, cựu chủ tịch Hạ Viện, Newt Gingrich v.v. Trong khi hai tổng thống Bush I, Bush II, ứng cử viên tổng thống Romney, cựu ngoại trưởng Collin Powell, Rice (nữ ngoại trưởng) và nhiều nhân vật cao cấp của đảng Cộng Hòa không có thiện cảm với ông. Ông Trump đả phá mọi người từ tổng thống Bush đến nghị sĩ Mc Cain, tổng thống Obama, thân nhân gia đình tử sĩ, các tướng lãnh, đến các nhà truyền thông, ký giả báo chí, nhưng ông ngưỡng mộ tổng thống Putin của Nga và các nhà độc tài khác từ Qadafi của Libya, Saddam Hussein của Iraq, Assad của Syria v.v. Ông bị xem là kỳ thị phụ nữ, chống nhập cư người Latino, chống việc thu nhận người Hồi Giáo từ Syria đến. Ông vẫn đắc cử với tư cách người đấu tranh cho người Da Trắng lao động. Nhà tỷ phú đại diện cho giới công nhân lao động!

Putin không ngớt lời khen ông Trump. Báo chí Nga vận động cho ông thậm chí còn đe dọa cử tri Hoa Kỳ sẽ có chiến tranh nguyên tử nếu không bầu cho ông Trump. Đây là lần đầu tiên một cường quốc quân sự từng là đối tượng đối nghịch của Hoa Kỳ trong chiến tranh lạnh (1949- 1991) trực tiếp can thiệp vào bầu cử tổng thống ở Hoa Kỳ. Nga tặc tin mật của đảng Dân Chủ đưa cho Assange tỵ nạn trong tòa đại sứ Ecuador ở London để ông Trump dùng để tấn công đối thủ của ông là bà Hillary Clinton. Snowden sống ở Nga chắc chắn giúp ích rất nhiều cho quốc gia chứa chấp ông ta để giúp cho ông Trump thắng cử. Tin Wikileaks cuối cùng được phổ biến vào ngày bầu cử là tin Chelsea, con gái của tổng thống Bill Clinton dùng tiền của Clinton Foundation để trang trải chi phí đám cưới!! Gần đến ngày bầu cử bà Hillary Clinton như con chìm bị trúng hai mũi tên từ trong bắn ra và từ ngoài bắn vào. Mũi tên bên trong do ông Comey, giám đốc FBI, bắn ra ngày 28-10, và mũi tên độc của Wikileaks do Nga cung cấp từ ngoài bắn vào. Putin là người thành công với sự đắc cử của ông Trump.

Sự đắc cử của ông Trump làm cho các cơ quan thăm dò dư luận ngỡ ngàng và làm đảo lộn qui luật về sự dồi dào tài chánh qui định kết quả cuộc bầu cử. Người ta ví cuộc thăm dò dư luận năm 2016 với cuộc thăm dò dư luận sai vào năm 1948 giữa Truman và Dewey. Lúc ấy người ta cho rằng Thomas Dewey (CH) thắng Harry Truman (DC). Nhưng kết quả hoàn toàn trái ngược lại. Truman là nghị sĩ Liên Bang (1935-1945) và phó tổng thống của Franklin D. Roosevelt. Tháng 04-1945 tổng thống Roosevelt mất khi mới nhậm chức tổng thống nhiệm kỳ thứ tư không đầy ba tháng. Ông Truman hành sử chức vụ tổng thống cho đến cuộc bầu cử năm 1948. Thomas Dewey là thống đốc tiểu bang New York (1943- 1955). Năm 1944 rồi 1948 ông được đảng Cộng Hoà đưa ra tranh cử đối đầu với Franklin D. Roosevelt rồi Harry Truman của đảng Dân Chủ. Ông thất cử cả hai lần. Ông Trump giàu hơn ông Dewey nhưng ông Dewey có kinh nghiệm hành chánh và chánh trị nhiều hơn ông Trump. Đó là chút khác biệt giữa cuộc bầu cử năm 1948 và 2016 giữa Hillary Clinton và Donald Trump.

Người sốt sắng chia mừng thắng lợi của ông Trump là Putin trong khi NATO, Liên Âu, Nhật Bản, Đại Hàn, Taiwan (Đài Loan) có vẻ lo âu. Nếu Hoa Kỳ lạnh nhạt với NATO và Liên Âu thì Nga là nước hưởng lợi nhiều nhất. Crimea đã sáp nhập vào Liên Bang Nga, Ukraine đang rối ren vì sự vùng dậy của người Nga hay nói tiếng Nga ở đông bộ Ukraine. Ba tiểu quốc vùng Baltic có 27% người gốc Nga cư trú sẽ có số phận hẩm hiu mặc dù các nước này là thành viên của NATO. Sau khi hay tin ông Trump đắc cử giới chánh trị Moscow loan truyền tin sẽ có Thế Chiến Thứ Ba. Do Nga khai hỏa ở Âu Châu nhắm vào Ba Lan? Lithuania? Latvia? Estonia? Hỏa tiễn của Nga đã được bố trí ở Kaliningrad gần biên giới Ba Lan- Lithuania trên biển Baltic.

Nếu ông Trump thi hành đường lối mà ông vạch ra cho Á Châu khi tranh cử thì đường lối này có lợi cho Xi Jinping (Tập Cận Bình) rất nhiều. Chủ nghĩa tự cô lập (isolationism) và bảo vệ mậu dịch (protectionism) e không thích hợp với xu thế thời đại và sự phát triển không ngừng nghỉ của Hoa Kỳ trên mọi lãnh vực. Đó là cách kích thích tham vọng của Nga và Trung Hoa trên hai lục địa Á, Âu và chứng minh cho các nước hăng say gọi Hoa Kỳ là đế quốc thấy ích lợi của quốc gia mà họ từng gọi là ‘sen đầm thế giới".

Ông Donald Trump đã đắc cử. Đảng Cộng Hoa vẫn chiếm đa số ở Thượng Viện lẫn Hạ Viện. Vị thẩm phán Tối Cao Pháp Viện tương lai sẽ do tổng thống Trump đề cử. Đảng Cộng Hòa nắm ưu thế 5- 4 so với đảng Dân Chủ tại Tối Cao Pháp Viện. Như vậy đảng Cộng Hoà nắm HÀNH PHÁP, LẬP PHÁP và TƯ PHÁP. Đó là cơ hội thuận lợi để ông Trump hoàn thành những lời hứa của mình khi ra tranh cử:

a. xây bức tường thành dọc theo biên giới Hoa Kỳ- Mễ Tây Cơ dài 3,000 km để ngăn ngừa sự nhập cư bất hợp pháp của người Latino. Kinh phí xây bức tường có thể lên đến hàng trăm tỷ Mỹ Kim. Mễ Tây Cơ trả kinh phí để xây bức tường này?- Dĩ nhiên, không phải. Hoa Kỳ có ngân sách thặng dư để xây bức tường này không?  - Câu hỏi tự nhiên có câu trả lời phủ định.  

b. bãi bỏ Obamacare. Khi đắc cử ông Trump lại thấy vấn đề khác với điều ông nói khi ra tranh cử.

c. cưỡng bách hồi hương 13 triệu người Latinos nhập cư bất hợp pháp.

d. không nhận người ty nạn Hồi Giáo Syria.

e. thanh toán ISIS như ông Trump đã nói trong lúc vận động tranh cử khi ông chê các tướng lãnh và chánh quyền Obama không thắng nổi khủng bố Al Qaeda và ISIS.

Có thể những điều trọng đại trên không được thực thi nhanh chóng và trơn tru như đã hứa. Người ở ngoài chánh quyền trong tư thế đối lập thường có những lời phê phán và chỉ trích hấp dẫn người nghe. Nhưng khi có chánh quyền thì họ không làm gì khác hơn người mà họ chỉ trích. Không thực hiện được các điều trên là đánh mất niềm tin của những người ủng hộ ông trong lúc tranh cử.

Sau khi ông Trump đắc cử đảng Cộng Hòa có thuần nhất không?  

Hay có đảng Cộng Hòa nguyên thủy và đảng Cộng Hòa của ông Trump với các người ủng hộ ông như bà Palin, ông Christie, ông Carson, ông Guliani, ông Newt Gingrich, ông Rubio v.v. trong thời kỳ vận động tranh cử kể cả ba người con lớn của ông.  

Các nghị sĩ và dân biểu đắc cử trong kỳ bầu cử năm 2016 phần lớn tách rời khỏi ông Trump sau ngày 07-10 vì băng Access Hollywood. Không phải nhờ ảnh hưởng hay sự ủng hộ của ông Trump mà họ đắc cử hay tái đắc cử. Điển hình là trường hợp của nghị sĩ Mc Cain (Arizona), Portman (Portman), dân biểu và chủ tịch Hạ Viện Paul Ryan (Wisconsin) chẳng hạn.

Về phần ông Trump, ông đắc cử mặc dù có một số đảng viên Cộng Hoà chẳng những lãnh đạm mà còn chống lại ông nữa. Ông là người từng làm chủ đồ trường. Ông biết cửa nào thắng canh bạc để đặt tiền. Đó là cửa Ohio, Florida, North Carolina, Pennsylvania, Michigan, Wisconsin, Iowa. Ông đã thắng tất cả các cửa ghi trên.

Ông Trump được tổng thống Putin của Nga, anh dị bào của tổng thống Obama ở Kenya, tổng thống Duterte của Phi Luật Tân hoan nghinh trong khi dân chúng Hoa Kỳ xuống đường biểu tình chống ông ở các thành phố lớn sau khi nghe tin ông đắc cử tổng thống Hoa Kỳ. Đây là lần đầu tiên một vị tổng thống đắc cử được dân chúng đón rước bằng những cuộc xuống đường rầm rộ. Phản ứng lẫn lộn giữa sợ hãi, thất vọng, lo âu, buồn nôn, giận dữ và bạo động.  

Là một tỷ phú tự hào với sự thành công về sự nghiệp của mình ông Trump chỉ huy đảng Cộng Hòa hay ghép mình vào đường lối do đảng vạch ra? Điều chắc chắn là ông Trump chọn cách thứ nhất. Nhiều đảng viên Cộng Hòa bỏ rơi ông nhưng ông vẫn đắc cử. Với cá tính của ông khó lòng ông phục tùng những người từng được xem là cây cổ thụ trong đảng. Các đảng viên chính thống của đảng Cộng Hoà khó tránh khỏi việc đụng chạm với tổng thống Trump.

Ngay từ tháng 09 năm 2016 giáo sư Sử Học Allan Lichman của đại học American University ở Washington DC tiên đoán ông Trump đắc cử. Sự tiên đoán này có vẻ lẻ loi, đơn độc giữa lúc khí thế của bà Hillary Clinton lên cao. Nhưng giáo sư Allan Lichman tiên đoán đúng tất cả các cuộc bầu tổng thống từ năm 1984 đến nay bằng một hệ thống phân tích dựa trên 13 khóa chủ điểm quyết định kết quả của một cuộc bầu cử có tầm vóc quốc gia. Cách đánh giá của ông Allan Lichman vừa khách quan vừa khoa học khác với những người thăm dò dư luận bằng cách lấy ý kiến của vài trăm hay vài ngàn người được hỏi đến. Dư luận không có tác giả nên biến thiên từng phút, từng giây. Vì lý do gì đó, đôi khi người được hỏi trả lời ngược lại với điều mà họ ôm ấp trong lòng. Kết quả cuộc bầu cử tổng thống ngày 08-11 vừa qua cho thấy giáo sư Allan Lichman đã tiên đoán chính xác. Ông là tiến sĩ Sử học tốt nghiệp đại học Harvard và dạy đại học American University ở Washington DC, một trong những đại học hàng đầu của Hoa Kỳ.

Do cảm nghĩ tận đáy lòng giáo sư Allan Lichman cho rằng tổng thống Donald Trump có thể bị Quốc Hội của đảng Cộng Hoà bãi miễn. Từ bãi miễn (impeachment) cũng được nhà bình luận David Brook của New York Times và giáo sư Christopher Lewis Peterson của trường đại học Utah đề cập trong một bài viết dài 23 trang với những lý do pháp lý mà Quốc Hội dựa vào để đặt vấn đề nêu trên. Như vậy người ta tiên đoán sẽ có sự va chạm mạnh giữa tổng thống Trump và Quốc Hội Cộng Hòa về một chuyện nghiêm trọng nào đó chăng?

Trước mắt tổng thống đắc cử Donald Trump có quá nhiều vụ kiện thưa xảy ra trước khi ông nắm chức tổng thống. Có những vụ ông bị người khác kiện. Có những vụ do ông kiện. Ông không được hưởng quyền đặc miễn vì những vụ kiện đó đã có trước khi ông nhậm chức tổng thống. Theo USA TODAY hiện ông có 75 vụ kiện sắp được xử. Ngày 28-11 nầy vụ lường gạt tiền bạc của Đại Học Trump (đóng cửa) sẽ được xử ở San Diego. Các vụ kiện tiếp theo khác sẽ được xử ở San Diego, New York v.v. Đệ nhất phu nhân Melania kiện một tờ báo Anh. Ông Trump hứa kiện các bà phụ nữ lạ vu cáo ông sách nhiễu tình dục trong thời gian vận động tranh cử. Không biết ông có thì giờ để kiện các bà này không.

Việc cân bằng quyền lợi của Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ và quyền lợi của các cơ sở làm ăn của ông và các con ông trong nước và ở nước ngoài nhất là ở Nga và các cựu Cộng Hòa Sô Viết không phải là chuyện dễ làm. Nếu ông Trump nễ nang Putin của Nga như Yeltsin nễ nang Bill Clinton của Hoa Kỳ vào thập niên 1990 trong cuộc vận động tái tranh cử tổng thống Nga năm 1996 thì danh dự Hoa Kỳ bị tổn thương nặng nề. Địa vị siêu cường lẫn an ninh quốc gia trở nên bấp bênh. Hòa bình thế giới cũng bị đe dọa trầm trọng một khi Hoa Kỳ mất địa vị lãnh đạo thế giới và co cụm về hai bờ Thái Bình Dương và Đại Tây Dương.

Đảng Cộng Hoà chính thống thích phó tổng thống Pence nhưng không thích gì ông Trump, người khó lường và khó kiểm soát đối với đảng Cộng Hoà.

Không biết dựa vào đâu mà Michael Moore lập bàn trù cho tổng thống Donald Trump bị bãi miễn hay từ chức. Ông là nhà quay phim tài liệu từng chống tổng thống Bush II năm 2004 và chống ông Trump trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2016. Ông là người Michigan. Chính ông lên tiếng cho biết ông Trump sẽ thắng ở Michigan khác với những cơ quan thăm dò dư luận trong nước.

Suốt chiều dài lịch sử Hoa Kỳ chưa có vị tổng thống nào bị bãi miễn. Tổng thống Andrew Jackson và Bill Clinton thoát khỏi quyết định bãi miễn của Quốc Hội. Tổng thống Richard Nixon từ chức để tránh bị Quốc Hội bãi miễn (1974).

Có người cho rằng có vài điểm tương đồng giữa tổng thống đắc cử Donald Trump và cố tổng thống Hebert Hoover


TƯƠNG ĐỒNG

1. Cố tổng thống Hebert Hoover (1874- 1964) và tổng thống đắc cử Donald Trump đều thuộc đảng Cộng Hoà.

2. Cả hai đều giàu có. Ông Hoover là kỹ sư hầm mỏ. Ông Donald Trump là tỷ phú khai thác ngành địa ốc và đồ trường. Ông Hoover hiến nhiều tiền bạc cho các cơ quan từ thiện. Sau đệ nhất thế chiến ông Hoover nổi tiếng nhờ cứu đói cho dân chúng ở Trung Âu khi ông làm giám đốc Cơ quan Quản Lý Lương Thực. Tổng thống đắc cử Trump hứa không lãnh $400,000 mỗi năm dành cho ông mà chỉ lãnh $1 tượng trưng mà thôi. Ở điểm này ông theo gương tổng thống Kennedy (DC) vào đầu thập niên 1960.

3. Năm 1928 khi ông Hoover đắc cử tổng thống, đảng Cộng Hòa chiếm đa số trong Thượng Viện lẫn Hạ Viện. Năm 2016 ứng cử viên Cộng Hoà đắc cử. Đảng này chiếm đa số ghế trong Thượng và Hạ Viện. Trong những ngày sắp tới đảng Cộng Hòa lên tột đỉnh quyền hành vì đã nắm quyền Hành Pháp, Lập Pháp và Tư Pháp.

4. Ông Hoover đắc cử tổng thống năm 1928. Ông Trump đắc cử năm 2016. Đó là chức vụ dân cử đầu tiên và cao nhất trong nước mà hai vị ấy đạt được.


KHÁC BIỆT

a. Ông Hoover đắc cử với tỷ lệ 59% trong điều kiện bình thường. Ông Donald Trump thắng đối thủ của đảng Dân Chủ với tỷ lệ 54% trong thế chuyển bại thành thắng nhờ những tiết lộ của Wikileaks và hỏa mù của giám đốc FBI gởi cho Quốc Hội 11 ngày trước ngày bầu cử.

b. Ông Donald Trump được tổng thống Nga và truyền thông Nga tán dương. Ông Hoover được Gorky cảm ơn vì chủ trương cứu đói cho 06 triệu người Nga vào đầu thập niên 1920. Lúc ấy ông không có giữ chức giám đốc Cơ Quan Quản Lý Lương Thực.

c. Ông Donald Trump không có chức vụ dân cử cũng không có chức vụ công quyền trước khi được bầu làm tổng thống. Ông Hoover không có chức vụ dân cử nào trước khi được bầu làm tổng thống. Nhưng ông là giám đốc Cơ Quan Quản Lý Lương Thực (1917- 1918) và bộ trưởng bộ Thương Mại (1921- 1928). 

d. Ông Hoover đắc cử vẻ vang và không gặp sự phản đối nào từ quần chúng. Trường hợp của ông Trump sôi nổi hơn với những cuộc biểu tình chống đối ông vì cho rằng ông kỳ thị chủng tộc, kỳ thị nữ phái, kỳ thị tôn giáo, kỳ thị người đồng tính, bài ngoại v.v.

Sự so sánh dừng lại ở đây vì ông Donald Trump chưa nhậm chức chỉ biết rằng dưới thời tổng thống Hoover khủng hoảng kinh tế bùng nổ năm 1929 ảnh hưởng đến toàn thế giới; tỷ lệ thất nghiệp ở Hoa Kỳ lên đến 25%. Ông Hoover bị Franklin Delano (Dân Chủ) đánh bại khi tái tranh cử năm 1932.

Sự tiên đoán nào đúng?  

Bãi miễn hay từ chức?  

Hay chánh quyền do ông Trump đại diện sẽ giống chánh quyền của tổng thống Hoover với 25% thất nghiệp và khủng hoảng kinh tế?

Thế chiến thứ ba bùng nổ như các nhà chánh trị Nga ước vọng?

Đệ nhị thế chiến bùng nổ sau khi Hoa Kỳ lùi về chủ nghĩa tự cô lập (isolationism) với các tổng thống Cộng Hòa thời hậu đệ nhất thế chiến và sau khi thế giới rơi vào cuộc khủng hoảng kinh tế.

Hy vọng tất cả những điều ghi trên đều sai trong một thế giới không đại chiến nhưng đầy dẫy hỗn loạn đẫm máu.
 

PHẠM ĐÌNH LÂN, F.A.B.I.