Bài đăng nổi bật

Nghe 100 Truyện ngắn của Tràm Cà Mau

  Nghe 100 Truyen Ngan Cua Tram Ca Mau ( Tac gia không giữ bản quyền.) bấm mỗi dòng dưới đây để nghe một truyện: Tuoi Gia La Tuoi Sung Suong...

Thứ Tư, 5 tháng 10, 2016

BAN TIN THAN HUU  SO 91- 2016 CHU TRUONG:  PHAM DINH LAN

Men goi cac em BT Than Huu 91
Van Su Lanh
Thay Lan
phamdinhlan (david)

BAN TIN


THAN HUU 

CHU TRUONG:  PHAM DINH LAN

SO 91- 2016



TIN TUC



*   Ban Lam Vinh The vua hinh thanh website tuyen tap-vinh-nhon-lam-vinh-the blogspot.ca voi nhieu bai viet lich su can dai quan trong.  Tran trong gioi thieu cac than huu vao de doc.  Chuc ban Lam Vinh The thanh cong trong viec suu tam lich su.

Pham Dinh Lan

*   Khi doc bai Khoai Cu Luong Thuc Phan Thi Kim Ngoc va Nguyen Thi Thanh Duong con giu nhieu ky niem em dem ve khoai lang, khoai mi va canh khoai mo nau voi tom, tom kho hay ca ro.  Thanh Duong thich an khoai lang va khoai mi.  Ngoc nho lai nhung ngay khong con day hoc  moi ngay nau hang tram ki-lo khoai de ban khoai mi nau an voi dua nao va muoi dau cho cac sinh vien Cao Dang o Vinh Long.  Do la ke sinh nhai cua co giao bi bat buoc phai roi bo viec giang day vi co chong ‘nguy’ va nguon goc gia dinh ‘nguy’.  Ve chuyen khoai mi toi co rat nhieu ky niem.  Toi xin ke ra day hai chuyen:

1.      Cau Chuyen Thu Nhat:  Mot nha giao vua huu tri o tuoi 55 thi mien Nam sup do.  Tien huu tri chua lanh da mat.  Con trai cua ong di hoc tap.  Re cung di hoc tap.  Hai vo chong dau kho vi khong co tien di tham nuoi con va re.  Von lieng ma ong co duoc sau may chuc nam day hoc la mai nha nho trong mot thanh pho nho.  Khong the  bau viu doi song thanh thi trong canh ngheo doi ong giao quyet dinh ban nha.  Nhung ai mua giua luc moi nguoi deu het tien sau hai dot doi tien va com khong du an, ao khong du mac?  Hai vo chong ong giao nghi den viec ban tung bo phan cua can nha de co chut tien ve que vo noi ba giao con  mot mieng dat go do ong ba, cha me de lai.

          Ve que vo ong giao cat moi cai choi tranh nho, vach dat, cua la buon de che nang mua va vua du cho hai vo chong gia song cho het kiep nguoi.  Ong ba giao cuoc manh dat go kho can de trong khoai mi. 

          Khoai mi tuong doi de trong.  Chi can ghim long khoai mi loi 20 cm dung cach (ghim phan phia goc xuong dat va phan phia ngon huong len troi.  Neu khong, cay khoai khong moc) thi 06 thang sau khi trong se co cu an duoc.  Khoai mi khong the so sanh voi com duoc nhung khoai mi co nhieu dieu loi:

1.      khoai mi khong doi hoi dat mau mo va co day du nuoc 

2.      khoai mi chi can lot vo thi nau an duoc.  Tu hot lua bien thanh gao va tu hot gao bien thanh com phai mat nhieu thi gio va cong suc.  An com lat rat kho.  Trai lai an khoai mi nau co chut muoi la du, khong can phai co thit, ca nhu an com. 

3.      khoai mi lat mong phoi kho hay ngam nuoc nhieu ngay cho ra rut de co bot mi dung lam banh hay bien che thuc an khac trong thoi ky thieu thon luong thuc ngat ngheo nhu da xay ra vao nam 1945 va nhung nam sau 1975 o Viet Nam.

4.      cu khoai mi cang giu duoi dat cang lau thi cang nang can.  Nhu vay khong phai ton  khong gian de chua khoai.

          Dam khoai cua ong giao lam cho ong sung suong.  No bao dam vo chong ong se khong bi chet doi.

          Dan chung cang ngheo kho, thieu an, nan trom cap cang hoanh hanh.  Cai gi cung co the mat trom.  Ngoi treo chan vai phut ngo xuong thi thay mat mot chiec dep.  Nha cang ngheo cang de bi trom vi vach khong kin, cua neo khong co.  Ban dau chi la cap vat hay an cap thu gi de an qua ngay.  Tu an cap vat nguoi ta chuyen sang viec trom cap qui mo va co to chuc cua nhom nguoi khong ngheo cung khong thieu an!   Tu an cap cu khoai lang, khoai mi nguoi ta chuyen sang sang viec dung xe cam nhong va mot dam nguoi  dong dao de nho dau phong, hai dau den, dau xanh, chat mia, nho khoai mi tren mot dien tich rong lon de ban lam giau.  Dam khoai mi cua ong giao nam trong ke hoach an cap qui mo cua nhom trom cap co to chuc nay vi vo chong ong la nguoi gia yeu, neo don va co the trong xa hoi.

          Mot buoi toi khong trang sao, troi toi den nhu muc ong giao di tuan ngoai dam khoai mi.  Ong nghe co tieng dong la trong dam khoai cua ong.  Linh tinh ong cho biet co mot dam nguoi kha dong dang nho khoai mi cua ong.  Dam nguoi nghe tieng tieng ho cua ong ben len tieng hoi kho khan:  “Ai do?”.  Ong giao thay nguy.  Tay chan ong run ray.  Ong cam thay lanh nguoi vi so dam nguoi la mat giet ong neu ho biet ong la chu dam khoai mi.  Ong co giu binh tinh va dap lai mot cach yeu ot vi kinh so: “Doi qua ra day an cap vai cu khoai ve nau an.”

          Nhung nguoi an trom khoai mi keu ong lai va cho ong vai cu khoai ma ho nho trong dam khoai cua chinh ong.  Mua khoai mi nam ay ong an duoc vai ki- lo khoai do ong trong va duoc nhom nguoi an trom ban cho.

          Sang hom sau ong ba giao nau khoai mi an lot da vua nghe tieng tre nit hat tu xa vong ve:

Cay cuoc cong lam cho cay cuoc gay,

Cay cuoc gay thi khoi ra dong.

Giai phong vo day thi ta di kinh te moi

Lao dong suot ngay ma chi co khoai.

To quoc oi!  Sao the nay mai mai?

Giai phong vo day ta an don dai dai…

          An khoai xong ong giao thay van con doi.  Doi mat ong lim dim buon ngu vi met moi va ban khoan lo nghi.  Ong tu tu nham mat ngu, mot giac ngu thay com.  Ong thuc hanh cau: “Ngu tuc la an “ (Qui dort dine).

          Khong biet bay gio ong ba giao con song hay da chet.  Toi viet lai cau chuyen nay do chinh ong ke lai nhu de tuong nho den mot thay giao tinh le trong con tung quan trong mot giai doan lich su cua mot que huong chua bao gio thay duoc canh binh minh.

2. Cau Chuyen Thu Hai:  Canh that nghiep, cuoc song thieu thon va su dom ngo cua chanh quyen dia phuong lam cho toi ngao ngan it muon tham vieng ban be hay nguoi than.  Mot buoi chieu chang vang toi, duoc tin mot nguoi ban than tinh du lon tuoi hon toi rat nhieu bi binh nang, toi coi xe dap den nha tham anh.

          Anh ban nay xuat than tu mot gia dinh kha gia tai dia phuong thoi tien chien.  Thuo nho anh hoc truong Pellerin o Hue.  Theo loi anh khoe voi toi, anh co gap ba hoang hau Nam Phuong trong mot buoi le nao do o Hue.  Anh noi duoc tieng Phap va tieng Nhat.  Ngay roi Sai Gon ve que cu cuoc doi anh cang ngay cang the tham.  Toi biet anh khi chua hoc het bac trung hoc va giup anh tim viec lam qua su gioi thieu cua nhung nguoi quen biet voi toi.   Do do hai vo chong va cac con anh anh rat qui men toi.  Cac chau dinh ninh toi la em cua me cac chau vi nghe me cac chau gol toi la ‘Cau sau’.  Cuoc song cua gia dinh anh ban cung khong co dau hieu vuon len.  Con cai cang luc cang tang them.   Mot hom anh noi voi toi em cua anh co mot nguoi ban duoc bo nhiem lam tinh truong mot tinh o mien dong.  Do la mot tinh khong an ninh vi nam trong chien chu D.  Em cua anh gioi thieu anh voi nguoi ban cung khoa vua duoc bo nhiem lam tinh truong.  Anh hoi y kien toi.  Hinh nhu anh co ve khong muon len do vi ly do an ninh.  Toi khuyen khich anh nen len do cung voi gia dinh.  Anh lay lam la tai sao toi lai co y kien nhu vay.  Anh hoi toi:  “Tai sao cau khuyen khich toi dua gia dinh len tren do?”  Toi dap: “Anh chi deu tuoi Dan.  Ngay o Sai Gon thi kha gia.  Khi ve que quan thi lan dan.  Vay la co so song xa que thi tot hon.  Phai dua gion voi hiem nguy moi thanh cong.”  Mac du toi nho tuoi hon anh rat nhieu nhung anh rat tin vao loi noi cua toi vi anh kiem nhan su chinh xac cua no trong qua khu.  Anh nghe loi toi len tinh tan lap con khet mui khoi sung.  Vai thang sau anh ve tham toi voi nhung loi noi bi quan cua nguoi nhu dang troi chet.  Nao la xe do cho anh bi min.  Nao la tinh bi phao kich.  Nao la ngay nao cung thay nguoi chet va bi thuong.  Toi an ui anh nhung qua quyet anh se thanh cong o do.  Lan nay niem tin cua anh doi voi toi voi di rat nhieu vi anh chung kien canh chet choc gan nhu hang ngay.  Khong bao lau quan doi Hoa Ky duoc phai len tinh duoc xem la bat an ninh.   Tinh bat an tro thanh chon do hoi.  Quan tiem moc len nhu nam.  Hang ngay nhieu doan xe tu Sai Gon len de mua hang My, doi tien do- la xanh, do- la do tap nap.  Gia dinh anh tro nen kha gia.  Thinh thoang anh ve que cu tham toi voi nhung qua tang nhu dong ho, may chup anh mau va keo, banh cho con toi.

          Cuoc chien tro nen ac liet sau khi hiep dinh Paris duoc ky ket.  Anh phai bo su nghiep gay dung may nam qua o noi cu tru moi de ve noi sinh quan.  Anh cat mot can nha nho tren Quoc Lo 13 va song mot cuoc doi ngheo kho cua kiep nguoi mac ao gam o chon la que nguoi va mac ao rach va mang binh tat o noi sinh quan cua minh.  Sau nam 1975 gia dinh anh lam vao canh thieu an thieu mac ngat ngheo.  Anh bi suyen nang khong lam duoc viec nang nhoc.  Moi ganh nang de tren vai vo anh.  Chi buon ban rat gioi nhung viec buon ban bi cam chi nghiem nhat.  Chi nuoi gia dinh bang cach di cay dau hac o can cu Song Than.  Viec cay dau hac rat vat va vi phai cho troi nong buc dau moi de cay.  Trong cong cuoc muu sinh nay chi bi bo doi ruot bat.  Neu khong bi bo doi hu doa bat bo hay ban chi thien de ngan chan lan song nguoi xong vao can cu quan su de cay dau hac va lay nhung vat phe thai trong can cu, thi chi bi may dua tre bui doi hon lao cuop giut dau do chi cay duoc.

          Khi den tham nguoi ban gia, toi khong cam duoc nuoc mat khi thay nguoi ban gia cua minh da boc thay, hoi tho hut hong, tieng noi theu thao khong ro rang.  Vo va cac con anh nam ngu.  Nhin chi va cac chau ngu, toi noi: “Moi gio nay sao lai ngu som nhu vay?”

-     Hom nay khong cay dau hac duoc nen khong co tien.  Tat ca deu ngu doi.  Anh ban dap.

          Toi noi chuyen voi anh vai ba cau roi ra ve.  Loi nua gio sau, toi tro lai nha anh voi vai ki- lo khoai lang va khoai mi.  Toi mua khoai mi song ban lau ngoai cho.  Con khoai lang do nguoi ban au thoi, Nguyen Van Lac, cho toi mot ganh cach do vai ngay.  Tren 20 nam khong gap nhau khong ngo Lac van con nho den nguoi ban duoc anh ta huong dan bat de da o Ap Dong Tu ngay nao.  Toi van nho den nguoi ban au thoi nay vi luc nao anh cung dung ve phia toi trong moi tranh chap giua toi va nhung dua tre khac.  Toi doan biet anh o dau sau tren 20 nam xa cach.  Toi khong biet tai sao anh biet toi kho ma ganh khoai ra cho?  Roi tu do toi khong gap lai anh.

          Thay toi cho mot bao khoai, anh ban vui mung goi con: “Day bay!  Cau sau cho khoai len ne!  Day nau an.”

          Nhu cai may, cac con anh deu thuc day.  Dua lot vo khoai mi.  Dua rua khoai lang nau hai noi rieng biet bang la cay kho va cay khoai mi phoi kho.  Khoai chin, tat ca cac chau cung cha me ngoi an ngon lanh mac cho khoai nong phong tay.

****

          Toi da trai qua thoi ky khoai cu va chuoi chien thinh hanh nam 1945.  Luc ay toi la mot dua tre duoc me va ba cham soc ky luong vi cha mat viec nhung cuoc song van am no.  Mua khoai cu thinh hanh sau nam 1975 lam cho doi toi va nhung nguoi dong canh ngo trai qua nhung giay phut kinh hoang.  O Hoa Ky, noi 99.9% dan chung deu duoc an uong day du nhung nguoi ta rat qui thuc an.  Khi an o quan tiem ho xin hop de dem thuc an con du ve.  Do la dieu toi hoan toan khong thay o que nha mac du thit, ca o nuoc ta rat dat, su dinh duong cua dai da so dan chung rat thieu thon.  3/4 luong thang duoc dung vao viec mua thuc pham.    Khi vao cua hang ban thuc pham Hoa Ky toi giut minh khi thay khoai mi duoc goi trong giay kieng voi nhan hieu rat trinh trong.  Chuyen lam nho nhung y nghia rat lon:  tran qui vat nuoi song minh.

*    Cam on: 1. Lam Thi Phuong da giup toi am ten goi cua thao moc mang ten khoa hoc Lagotis integrifolia.  Ten goi tieng mandarin la Ya zhong tu er cao am thanh: A Trung Tho Nhi Thao (Co Tai Tho Trung A).  2.  Lu Phuong tuc Pham Van Lam ve hinh anh Sai Gon, Cho Lon, Nam Dinh. 3. Phung Thi Thanh ve hinh anh cac chau trong ngay hoi quan nhan Hoa Ky o Washington DC.

*   Dai phu Nguyen Dang Cung khong biet co hoc tap cai tao hay khong ma biet ro ky thuât trong khoai mi va viec tim kiem cu chup tuc Hoai Son trong cac vi thuoc qui trong  Dong Y.  Trong bai viet ve Cac Loai Cu Luong Thuc, vi khong dau, nen doc gia nham lan giua cu NANG va cu NAN.  Cu Nang it duoc biet vi do la mot loai day co gai moc hoang trong rung, co cu to an duoc nhung phai u lau ngay de khu bot chat doc nhu da ngam khoai mi de co bot mi vay.  Cu nan la mot loai cu nho, tron, giep hai dau, moc duoi nuoc.  Cu nho; ruot trang co the an tuoi.  Trong mon mi vit Lacaze o Cho Lon truoc kia thuong co cu nan Eleocharis tuberosa (water chesnut; chataigne d’eau; ma thay) va du du thai mong ngam trong giam+duong.  Chi Le Khanh va Lien Nhu deu co ve xa la voi cu NANG ma chi biet cu NAN.  Dieu nay cung de hieu vi cu NANG moc hoang dai trong rung nen it nguoi biet no. 

*   TIN VE NHUNG NGUOI THAN QUEN VA BAN HUU VINH VIEN RA DI

          Qua email cua Nguyen Buu Khanh chung toi duoc tin:

-     Hoa Thuong Thich Tich Chieu, Chua Tay Tang Binh Duong, vien tich ngay 04-07-2016 tai Binh Duong, tho 105 tuoi.

-     GS Bui The San (Trinh Hoai Duc va Bo De Binh Duong) vua qua doi ngay 24-09- 2016 o Nam California tho 75 tuoi.

-     Qua Nghieu Minh va Vu Van Chuong (Uc) chung toi duoc biet:

-     GS Pham Hoai Duc (truong Ly Thuong Kiet) vua qua doi ngay 01-10-2016 o Trung Chanh tho 83 tuoi.

          Mot nen huong long goi den thay Thich Tich Chieu va hai dong nghiep Bui The San va Pham Hoai Duc.

Pham Dinh Lan

          Lan cuoi cung toi gap thay Thich Tich Chieu la nam 1977 khi du dam tang cua con trai ong Luu Tan Kinh, em ho cua tien si Chau Tien Khuong. 

          Nam 1982 toi thay anh Bui The San tai giao duong Binh Duong trong mot buoi noi chuyen ve cham cuu to chuc tai day.  Vi thay anh ban ron nen toi khong co dip noi chuyen voi anh.  Nam 1995 toi di Saint Louis tham anh Ta Ngoc Tuong.  Anh Tuong cho toi biet anh Bui The San bi stroke khi di My cung chiec phi co voi anh nam 1992.

          Sau nam 1975 toi khong gap lai anh Pham Hoai Duc lan nao. 

          Anh Duc va anh Pham Dinh Huy cung hoc chung lop Viet- Han DHSP Sai Gon.  Toi hoc khac ban nhung moi nam khi thi len lop ba ho Pham chung toi thuong duoc sap ngoi xen ke gan nhau nhat la ngoi gan anh Pham Dinh Huy.  Vao dau thap nien 1990 toi co nghe tin anh Duc bi stroke.  Luc anh Vo Dinh Ai con song toi xem anh chup va thay anh Duc tham du tiec cua cac cuu giao su truong Ly Thuong Kiet to chuc o nha anh Ai o Go Vap.  Luc ay binh cua anh duoc binh phuc kha nhieu.  Truoc khi tot nghiep DHSP anh Duc day LTK luc truong con ‘han vi’ chua thuoc bo Quoc Gia Giao Duc.  Hinh nhu anh co day o Phan Thiet truoc khi ve LTK tro lai va tru o Trung Chanh sau khi lap gia dinh o do.  Phung Thi Thanh co len Lai Thieu tham anh Pham Hoai Duc khi ve Viet Nam.  Luc ay anh song o nha mot nguoi con gai co nha cua khang trang o Lai Thieu.

VAI CHUYEN QUANH TA

Ky Nghe Hoa Va Sinh Suat

          Mot cach khach quan nguoi ta nhan thay sinh suat cao duoc tim thay o cac quoc gia:

-     kinh te nong nghiep

-     ty le dan nong thon cao hon ty le thi dan

-     ty le nguoi ngheo va khong co dieu kien di hoc cao.

          Dieu nay cung de hieu doi song o nong thon rat binh di va em dem.  Nguoi dan khong co nhieu thu giai tri.  Dat dai o nong thon kha rong rai nen co nhieu con cung khong  lo ngai cho o.  Chi can mat mot ngay cong la co mot tup leu ly tuong cho mot gia dinh hanh phuc duoi  nhan quan cua ba ‘Me Que’.

          Trong xu nong nghiep chiu anh huong cua Khong Giao nhu Trung Hoa va Viet Nam  che do da the duoc chap nhan.  Y niem da tu da ton la da phuc duoc co vo.   Nam phai duoc de cao vi nam phai la nhan to cua su truyen tu luu ton, la thanh phan phung duong cha, me va cham soc mo ma to tien va cuoi cung la nhan luc lao dong san xuat nong nghiep.  Cang dong con luc luong san xuat cang manh, doi song cang am no hon.  O  Trung Hoa va Viet Nam ngay xua, ngoai che do da the con co co tuc tao hon va chi phuc quan hon.  Tinh trang tuong tu cung duoc tim thay o An Do.  Do la ly do cho thay tai sao dan so gia tang nhanh o cac nuoc nong nghiep, trong nam va de cao che do da the.

          Khoa hoc ky thuat Anh Quoc phat trien voi cuoc cach mang ky nghe vao the ky XVIII.  No phat trien o Phap sau cach mang 1789.  Den the ky XIX cac nuoc Anh, Phap, Hoa Ky, Hoa Lan, Duc deu ky nghe hoa.  Cac quoc gia nay deu la quoc gia Bach Chung theo Thien Chua Giao hay Tin Lanh Giao.  Kinh te cac nuoc ay rat phon thinh.  Dan chung co doi song vat chat day du.  Giao duc phat trien.  Sinh hoat nong nghiep bi sinh hoat ky nghe lan at.  Nhieu nong dan ra thanh pho tim cong an viec lam trong cac nha may.  Ho tro thanh thi dan.  Ho duoc tiep xuc voi nhung tu tuong moi, nhung phat minh moi va nep song tien nghi moi.  Con cai ho duoc hoc hanh.  Do la phuong tien tien than va cai thien cuoc song mo rong cho moi cong dan trong mot quoc gia dan chu va ky nghe.  Doi song o thanh thi cang ngay cang tro nen kho khan.  Dat dai co gioi han trong khi thi dan gia tang qua nhanh.  Thanh nien lon len phai lo hoc hanh va bat dau cam thay ngot ngat  trong xa hoi may moc.  Phong trao song doc than nay no som o Phap.  Phu nu co chong hay thanh nien co vo deu khong muon co con hoac  muon co it con.  Tuong De Lattre chi co mot con trai duy nhat.  Tuong De Gaulle co ba con: mot trai (do doc va nghi si Philippe De Gaulle vua mat nam 2016, tho 94 tuoi), 02 nguoi con gai: co Anne De Gaulle mat nam 1948 khi moi 20 tuoi va ba Elisabeth De Gaulle (1924- 2013), vo cua mot tuong lanh Phap.  Do la hai vi tuong noi danh co doi song kha quan trong xa hoi.  Truong hop nguoi Da Trang o Hoa Ky hay o Anh cung na na nhu the.  Cac gia dinh Hoa Ky vao tien ban the ky XX rat dong con nhat la cac gia dinh theo dao Thien Chua.  Nhung con so thong ke dan so doi chieu duoi day cho thay tinh trang gia tang dan so cua Phap cham chap nhu the nao.

Quoc Gia               Nam             Dan So

Phap                      1946             40. 5 trieu dan

                              2016             64. 5 trieu dan

Viet Nam                1946             23 trieu dan

                              2016             92 trieu dan

          Phap la mot nuoc ky nghe.  Viet Nam la mot nuoc nong nghiep.  Nam 1946 dan so Phap lon hon dan so Viet Nam 17. 5 trieu nguoi.  70 nam sau dan so Viet Nam lon hon dan so Phap 27. 5 trieu nguoi.  Tu nam 1945 den 1975 Viet Nam co chien tranh lien tuc.      

          O A Chau Nhat Ban la quoc gia ky nghe hoa dau tien.  Dan so Nhat nam 1940 loi 73 trieu nguoi.  Nam 1945 chi con 71.5 trieu.  Dan so giam 1.5 trieu nguoi chet vi chien tranh.  Nam 2010 dan so Nhat la 128 trieu nguoi.  Den nam 2015 dan so Nhat giam xuong con 127 trieu nguoi.  91% nguoi Nhat la thi dan.  So nguoi lam nghe nong chi chiem 5% dan so.  Mot so nguoi song o nong thon nhung khong lam nghe nong ma lam viec o cac thanh pho lon.

          Nguoi Nhat vat lon voi cuoc song.  Nuoc Nhat nho hep.  Tren 70% dien tich nuoc Nhat do nui rung chiem ngu.  Nha cua o cac thanh pho rat dat.  Hang ngay dan chung phai thuc day that som coi xe dap ra tram xe lua de ngoi xe lua di lam cach do 01 hay  02 gio dong ho xe lua!  Mai den 09, 10 gio toi ho moi ve den nha.  So gio ngu trung binh moi ngay cua ho loi 05 hay 06 tieng dong ho! 

          Cho den cuoi the ky XX luc luong san xuat o Nhat dua vao suc lao dong cua nam phai.  Phu nu o Nhat thuong o nha sau khi co gia dinh du co trinh do hoc van cao.  Chinh vi vay nguoi chong phai lam viec nhieu hon.  Su met moi the xac lam cho nguoi ta xao lang doi song goi chan.  Nam nu thanh nien lo hoc hanh de tim nguon song cho tuong lai.  Ho khong muon lap gia dinh vi e ngai khong du suc lap mot to am rieng, cung khong du dieu kien cham soc, giao duc con cai va dam bao hanh phuc cho gia dinh.  Tren luc dia Trung Hoa co chanh sach mot con vi nuoc ngheo khong du kha nang nuoi dan.  O mien Bac co triet ly Ba Khoan cung nham muc dich tuong tu.  Ba Khoan la:  Khoan Yeu, Khoan Cuoi, Khoan Con.

          Nam khong muon co vo.  Nu khong muon co chong.  Do la hien tuong dang bao dong o Nhat.  Trung Hoa co gan 1.5 ty dan nhung voi chanh sach mot con trong may chuc nam qua Trung Hoa roi vao khung hoang:  dan so gia nua khong kha nang san xuat tang cao;  quan binh NAM- NU bi pha vo dan den tinh trang NAM thua, Nu thieu.  Hang tram trieu nguoi Hoa tren luc dia khong co vo.  Chanh sach mot con bi bai bo vao nam 2015.

          Nhat noi tieng ve ky nghe robot (nguoi may).  Ky nghe ‘Vo Hoa Lan’ (Dutch wife; epouse neerlandaise) tuc ky nghe bup be tinh duc (sex doll) phat trien cang lam cho thanh nien nam nu Nhat cang thay khong can thiet lap gia dinh de phai lo lang va tranh cai giua vo chong.  ‘Vo Hoa Lan’ cung dep, diu hien va khong he cai va!  Su sut giam dan so va su gia tang ty le nguoi gia la bai toan chanh tri, kinh te va xa hoi quan trong cho nuoc Nhat hien nay.

          Nguoi Da Trang Thien Chua Giao va nguoi Da Trang Anglo- Saxon va Tin Lanh Giao co vai tro quan trong trong cong dong nhan loai tu the ky XVI den nay.  Nguoi Da Trang Anglo- Saxon hay theo Tin Lanh Giao (Anh, Hoa Ky, Hoa Lan, Duc v.v.)  co ve vuot troi hon nguoi Da Trang Thien Chua Giao nhu Bo Dao Nha, Tay Ban Nha, Y, Phap ve phuong dien kinh te, thuong mai va khoa hoc ky thuat.  Cac nuoc Au- My da trang deu la nhung nuoc dan chu, huu than nhung chanh quyen the tuc.  Luat pha thai, hon nhan dong tinh dan dan duoc cong nhan o cac quoc gia dan chu Au- My mac cho su phan doi cua cac ton giao.  Ty le nguoi Da Trang o Hoa Ky giam dan.  Nam 2016 Hoa Ky co 324 trieu dan so voi 200 trieu dan vao nam 1965.  Su gia tang 124 trieu nguoi trong vong 51 nam khong hoan toan do su sinh san cua nguoi Hoa Ky ma con do su nhap cu cua cac dan toc khac tu ngu chau nhieu nhat la su nhap cu cua nguoi Latinos tu Trung va Nam My vao.  Trong nuoc sinh suat cua nguoi  Hoa Ky goc Phi Chau cao hon sinh suat cua nguoi Da Trang Anglo Saxon hay goc Au Chau rat nhieu. 

Chung toc              Ty le

Da Trang                62%

Nguoi Latinos          15.3%

Da Den                   14.3%

Dan goc A Chau        8.4%

          Nhung con so tren cho thay trong mot thoi gian khong xa, do sinh suat cao cua nguoi da mau, do su pha chung va lan song nhap cu hang nam tu ngu chau, nguoi Anglo Saxon khong con chiem da so o Hoa Ky.

Tin Tuc Bau Cu Tong Thong Hoa Ky

          Khi Ban Tin Than Huu 91 ra mat  chi con 32 ngay nua thi  nguoi Hoa Ky di bau tong thong. 

          Lien danh Donald Trump va Mike Pence dai dien cho dang Cong Hoa.

          Lien danh Hillary Clinton- Tim Kaine dai dien cho dang Dan Chu

          Ngoai ra con co lien danh Gary Johnson- William Weld cua dang Libertarian va lien danh  cua ba Jill Stein- Ajamu Baraka cua dang Xanh (Thanh Dang).  Hai lien danh sau nay khong duoc du cac cuoc tranh luan vi khong dat duoc 15% trong cac cuoc tham do du luan.  Cu tri chi luu y den den ung cu vien cua hai dang lon.  Cho den nay chua co ung cu vien doc lap hay  de tam dang nao dac cu tong thong.

          Trong cuoc tranh luan dau tien ba Hillary Clinton co ve tren co ong Trump rat nhieu.  Ba binh tinh va co ve quen thuoc voi thuat dau tranh o nghi truong.  Ba tan cong vao nhuoc diem cua ong Trump.  Ong Trump co ve mat binh tinh khi bi tan cong.  Ong gay gian doan  luc doi phuong phat bieu 58 lan.  Ba Hillary gay gian doan cho ong 17 lan.  Ba Hillary cho rang ong Trump la nguoi ghet dan ba khi goi nu hoa hau hoan vu Alicia Machado la ‘piggy’ (map nhu heo), ‘housekeeping (giu nha), ‘eating machine’ (may an) chi vi nguoi dep la nguoi Latina.  Ba tan cong ong Trump khong cho xem giay khai thue loi tuc va dua vao do dua ra nhieu gia thuyet bat loi cho nha ty phu.

          Nha ty phu lan hup trong cuoc van dong den noi chu tich dang Cong Hoa phai doa trung phat cac ung cu vien doi thu cua ong Trump khong thi hanh loi hua ung ho ung cu vien duoc dang de cu.  Rubio da thi hanh loi hua.  Ong Kasich lo di di loi doa cua chu tich dang.  Lap truong cua ong Kasich la Hiep Chung Quoc Hoa Ky tren dang.  Ong Ted Cruz voi va tuyen bo bo phieu cho ong Trump vi nam 2018 ong se tai ung cu nghi si o Texas.

          Cuu tong thong Bush I tuyen bo lap lung rang ong co the bo phieu cho ba Hillary.  Con gai cua cuu tong thong Bush II van dong gay quy cho ba Hillary o Paris.  Cuu ngoai truong Collin Powell va bo tuong Quoc Phong Robert Gates khong thay net uu viet cua duong loi cua ong Trump dua ra.

          Sau cuoc tranh luan lan thu nhat 61% du luan cho rang ba Hillary thang.  Rieng ong Trump va con trai ong thay rang ong thang.  Ban van dong bau cu cua ong Trump khong duoc noi ong Trump thua trong cuoc tranh luan.  Sau cuoc tranh luan ong mat nhieu thi gio voi co hoa hau nguoi Venezuela, Alicia Machado, vi nhung loi le xuc pham danh du nu gioi va co tinh ky thi nguoi Latino.

          Cac to bao Cong Hoa o Texas, Arizona, Ohio ung ho ung cu vien Dan Chu.  To USA Today keu toi dung bo phieu cho ong Trump.

          To New York Times tiet lo  ong Trump khong dong thue Lien Bang 18 nam lien vi nam 1995 ong khai lo 916 trieu.  Trong cuoc tranh luan lan thu nhat, khi ba Hillary de cap den viec ong khong dong thue loi tuc va khong xuat trinh giay khai thue loi tuc nhu cac ung cu vien tong thong da lam, ong noi nho rang ong khon vi khong dong thue!  Ong Christie, thong doc New Jersey, va ong Giuliani, cuu thi truong New York, khen viec ong Trump khong dong thue 18 nam la mot ‘thien tai’ (genius).  Ba Hillary chup co hoi nay de hoi: Trong mot nam thua lo 916 trieu thi ‘thien tai’ o cho nao?  va goi y mot nguoi lam an thua lo trong mot nam 916 trieu, khai pha san 06 lan trong thoi ky kinh te phon vinh la mot nha kinh te dai tai lam cho dat nuoc vi dai?

          Toa an tieu bang New York dieu tra mot to chuc tu thien cua ong Trump khong phu hop voi ton chi tu thien dung nghia co no.  Viec ong Trump lay $ 22,000  trong quy tu thien de mua mot tranh ve hinh ong va dung $ 25,000 tang nu bo truong tu phap Florida la ba Pam Bondi khi ra tranh cu de lam ngo ve vu Dai Hoc Trump gay sung sot cho nguoi nghe.  Di nhien ong cuc luc dinh chanh.  Ngay 03-10-2016 Trump Foundation duoc linh toa an New York ngung viec gay quy tu thien cho Foundation nay.

          To Newsweek dua ra hai tin hoan toan bat loi cho ung cu vien dang Cong Hoa:

1.      ong Trump vi pham linh cam van Cuba

2.      ong Trump den Pennsylvania va manh mieng chi trich viec mua thep Trung Quoc.  Theo ong, thep Pennsylvania tot hon (co tieng vo tay hoan nghinh).  Nhung theo Kurt Eichenwald cua Newsweek thi ong Trump mua thep Trung Quoc de xay cat khach san, cao oc cua ong!

          Ong Trump khong duoc su ung ho cua:

-     mot so dang vien Cong Hoa

-     phu nu ke ca phu nu Cong Hoa

-     nguoi Da Den

-     nguoi Latino

-     nguoi Do Thai

-     nguoi Trung Dong Hoi Giao

-     mot so gia dinh quan nhan co than nhan vi quoc vong than

-     mot so lon tin huu Thien Chua Giao ngoan dao, kinh trong Duc Giao Hoang

-     nguoi bang quang khong thich: a. tanh tinh cao ngao cua ong b. cach boi ban doi phuong khong bang chung cua ong c. thai do ong chu (bossy) cua mot nha ty phu d. nhung loi da kich ca nhan doi khi tho bao va tho tuc cua ong thay vi trinh bay chanh sach va duong loi cua mot nguoi sap lam tong thong  e. su thach thuc va xem thuong du luan khi cho rang khong  dong thue Lien Bang la su khon ngoan, la ‘thien tai’ nhu thong doc Christie va cuu thi truong Giuliani khen.  80% nhung nguoi ung ho ong cung cho rang dong thue la nghia vu dan su. f. cach noi qua va lat lai cua ong g. su khen ngoi cua ong danh cho cac nha doc tai nhu Vladimir Putin cua Nga, Saddam Hussein cua Iraq h. su nong noi va oc doc doan cua ong khi bi doi phuong danh vao cho nhuoc cua ong. i.  nhung gi ong len an va chi trich gay gat la nhung gi ong da lam (thue khoa, sat thep Trung Quoc v.v) !! j. su hieu biet cua ong ve cac van de quoc noi va quoc te ngheo nan va lech lac.  Pho tong thong Biden (Dan Chu) phai noi: “Ong Trump khong phai la nguoi xau nhung su dot nat cua ong rat sau.”  Dieu nay khong co gi la ca.  Ong chua he co mot chuc vu dan cu trong quoc hoi hay trong mot thi xa de co kinh nghiem ve hanh phap hay lap phap.  Ong song trong mot nuoc duoc xem la thanh tri dan chu the gioi nhung ong say me cach cai tri doc tai cua Putin de khen Putin duoc 86% dan chung danh gia cao!  Lam the nao so sanh cach danh gia cua dan trong mot xu doc tai voi dan trong mot xu dan chu?  Trong xu dan chu duoc 50% + 1 phieu bau thi duoc dac cu.  Muon dat duoc ty le nay khong phai la chuyen de dang.  Trai lai trong quoc gia doc tai lanh tu dac cu 99.9% la chuyen thuong.  Vay gia tri cua nguoi dac cu 50% + 1 va nguoi dac cu 99.9% cai nao qui hon va lam cho cu tri bo phieu thoai mai hon?

          Ong Trump chi con hai hy vong mong manh.

          Hy vong thu nhat la thang trong cuoc tranh luan thu hai bang nhung moi tinh lan nhan cua cuu tong thong Bill Clinton va ke ca ba Hillary nua!  Khi nguoi that the dung dao duc de tu ve.  Nhung chuyen dao duc co phai do nguoi dao duc neu ra khong?  Chuyen tranh chuc vu tong thong co quan he gi voi nhung moi tinh lan nhan cua mot nguoi khong ra tranh chuc vu do?  Chuyen do da duoc ong Starr dieu tra mot thoi bien no thanh chuyen khieu dam.  Nhung sau 08 nam cam quyen ong Bill Clinton duoc du luan danh gia thanh cong 59%.  Su danh gia nay cho thay su dong gop cua ong cho Hoa Ky lon hon chuyen tinh yeu lan nhan cua tuoi tre.  Ong  Trump se nhac den chuyen khong chung thuy cua gia dinh Clinton.  Dieu nay dung hay khong, khong ai co bang chung cu the nao de xac minh du khong ich loi gi cho chuyen tranh luan bau cu.  Dieu hien nhien la ong Bill Clinton va ba Hillary van mot vo mot chong mac du nguoi ta mo ta ong la nguoi tre, tu do, cap tien va bay buom.  Ong Trump va cac co van  than can cua ong nhu Giuliani, Newt Gingrich nhu the nao?  Tat ca deu trong sang nhu pha le?  Neu ong Trump dua van de ‘dao duc’ ai tinh vao tranh luan thu hai ong se duoc gi?  hay chi duoc du luan bang quang dung loi noi cua chua Jesus ve vu nem da ba Madeleine: “Ai thay minh vo toi thi nem da truoc.” de phan lai?

          Hy vong thu hai la cho Assange cua Wikileak tung ra nhung tin tac hoan toan bat loi cho ung cu vien dang Dan Chu, neu co.  Nhung chuyen Benghazi da duoc dieu tran truoc Quoc Hoi.   Churyen email  da duoc FBI dieu tra xong.  Chuyen Lewinsky da duoc dieu tran, va duoc nha luat hoc Starr dieu tra va thong qua.  Suc khoe cua ba Hillary Clinton?  Cac ong Franklin Delano Roosevelt, Eisenhower, John F. Kennedy…tung bi binh va da dac cu.  Gia su ba Hillary Clinton dac cu va khong the hanh su chuc vu tong thong thi hien phap co dieu khoan danh cho pho tong thong Tim Kaine quyen thay the.  Con chuyen kinh thien dong dia gi khac kha di lam cho cu tri thay doi su lua chon cua minh?  Dang Dan Chu van ngo vuc Nga tac tin tuc bau cu de chi phoi cuoc bau cu co loi cho ong Trump.  Neu ho thanh cong do la su bat hanh lau dai cho tuong lai Hiep Chung Quoc Hoa Ky.

****

          Ngay 04-10-2016 co mot buoi tranh luan giua hai ung cu vien pho tong thong:  Ong Mike Pence cua dang Cong Hoa va ong Tim Kaine cua dang Dan Chu.

          Cuoc tranh luan giua hai ung cu vien pho tong thong khong anh huong nhieu den ket qua cuoc bau cu.  Nhung doi voi ong Donald Trump, mot nguoi khong co kinh nghiem hanh phap, lap phap va ngoai giao, ong can dua vao kinh nghiem cua ong Mike Pence va co nhien ong can ong Pence thang trong cuoc tranh luan.

          Duoi day chung toi xin noi qua ve tieu su cua hai ung cu vien pho tong thong cua dang Cong Hoa va Dan Chu trong ky bau cu tong thong nam nay.

Tuoi tac: Ong Mike Pence sinh nam 1959 o Indiana trong mot gia dinh goc Ai Nhi Lan. 

          Ong Tim Kaine sinh nam 1958 o Minnesota trong mot gia dinh goc Ai Nhi Lan va

          Scotland.

Ton giao:  Ca hai ong Pence va Kaine deu theo dao Thien Chua.  Ong Kaine tung theo

          phai doan truyen giao giang dao o Honduras.  Nho do ong noi tieng Tay Ban Nha

          luu loat.

Gia the:  Gia dinh ong Pence lam chu nhieu cay xang. 

              Than sinh ong Kaine la tho han.

Hoc luc:  Ong Pence hoc dai hoc Indiana.  Ong co cu nhan lich su nam 1981 va tien si

          luat nam 1986.

          Ong Tim Kaine co cu nhan kinh te hoc hang Summa cum laude (Toi Uu) o dai

          hoc Missouri nam 1979 va tien si luat o dai hoc Harvard nam 1983.

Kinh nghiem nghe nghiep:  Ong Pence dac cu dan bieu 06 nhiem ky (2001- 2013). 

          Ong co nhieu kinh nghiem lap phap.  Trong dang Cong Hoa ong thuoc khuynh

          huong Tea Party (Tra Dang).  Nam 2013 ong dac cu thong doc Indiana.

          Ong Kaine la giao su luat, thi truong Richmond (1998- 2001), pho thong doc

          Virginia (2002- 2006); thong doc Virgina (2006- 2010), chu tich dang Dan Chu

           (2009- 2011), nigh si Lien Bang (2013-).  Ngoai ra ong Kaine con co kinh nghiem

           trong giao thiep voi cac nuoc Trung, Nam My noi tieng Tay Ban Nha nho thoi

          gian giang dao o Honduras.

          Nhu vay ong Tim Kaine lon hon ong Mike Pence 01 tuoi.  Ong Kaine nho hon

          ong Trump mot con giap (12 tuoi).  Ong Pence nho hon ba Hillary Clinton 12 tuoi.

          Ong Pence va Kaine deu co tien si luat. 

          Ong Pence co 12 nam kinh nghiem trong Ha Vien va 03 nam trong hanh phap cap tieu bang.

          Ong Kaine co nhieu nam kinh nghiem trong giao duc luat o dai hoc Richmond, 12 nam kinh nghiem hanh phap tu thanh pho den tieu bang; 02 nam kinh nghiem lanh dao dang chanh tri va 03 trong nganh lap phap Thuong Vien Lien Bang.

          Hy vong rang cuoc bau cu tong thong nam 2016 dien ra suong se.  Ket qua cuoc bau cu duoc moi nguoi chap nhan mot cach vui ve, coi mo nhu chap nhan ket qua mot tran the thao.  Neu xay ra moi su kien cao, khieu nai de phai nho den Toi Cao Phap Vien quyet dinh ket qua cuoc bau cu nhu da xay ra trong cuoc bau cu tong thong nam 2000 thi lan nay su rac roi tang len gap tram lan. 

          Thang 02 nam 2016 chanh an Toi Cao Phap Vien Antonin Scalia (bao thu) dot ngot tu tran.  Tong thong Obama de cu chanh an Merrick Garland thay the ong Scalia nhung Thuong Vien Cong Hoa tu choi khong chuan nhan ma cho ket qua cuoc bau cu tong thong ngay 08-11-2016.  Neu ung cu vien dang Cong Hoa thang cu thi vi chanh an Toi Cao Phap Vien se thuoc khuynh huong bao thu cua dang Cong Hoa.  Hien thoi Toi Cao Phap Vien chi co 08 vi chanh an (Justice).  Neu xay ra kien cao nhu nam 2000 va neu cac chanh an Toi Cap Phap Vien bo phieu 4= 4 thi vu kien se giai quyet nhu the nao?

          Trong cuoc tranh luan lan thu nhat ong Trump hua se chap nhan ket qua cuoc bau cu.  Vay chung ta rang nho nhung gi ong Trump noi. 

          Trong canh bon phuong tam huong roi nhu to vo ong Trump duoc 04 la phieu danh du hiem co:

1.      phieu cua nghi si Ted Cruz, nguoi cam gian ong Trump mo ta vo ong nhu Chung Vo Diem va noi bong gio cha ong Cruz co  dinh liu den vu am sat tong thong Kennedy nam 1963 o Texas.  Ong Cruz hua ung ho ong Trump sau khi thua phieu o Indiana.  Tai dai hoi dang Cong Hoa o Cleveland, Ohio, vao thang 07 vua qua ong khong tuyen bo ung ho ong Trump ma keu goi cu tri bo phieu theo luong tri.  Khi ong chu tich dang Cong Hoa doa co bien phap trung phat nhung ung cu vien tranh cu khong ung ho ung cu vien cua dang tuc ong Trump trong truong hop ho ra tranh cu sau nay.  Ong Cruz tuyen bo ung ho ong Trump.

2.      con trai ong Jeb Bush ung ho ong Trump.  Ong Jeb Bush dinh chanh ong khong bo phieu cho dang Libertarian cua Gary Johnson.

3.      Nguoi em di bao cua tong thong Obama la Malik Obama hien song trong lang Kogela, Kenya.  Ong nay la nguoi nguong mo nha doc tai Qaddafi cua Libya.

4.      Mot cau be nguoi Trung Dong hoc lop ba tuc gian ba co giao kho tanh va cho diem gat gao.  Chau noi voi ban: “Tao vai cho ong Trump dac cu de ong duoi tao ra khoi nuoc My de khoi hoc voi co giao nay.”  Qui hoa thay!  Mot cau be hoc lop ba da biet theo doi cuoc bau cu tong thong Hoa Ky.

          Trong bon phieu hiem nay ong Trump mat hai phieu cua Malik Obama con o Kenya va cau be Trung Dong hoc lop ba chua den tuoi di bau.  The la cau be lop ba nay con gap co giao kho tanh it ra 10 thang nua.





         



                   

Thứ Sáu, 30 tháng 9, 2016

NHAT BAN VA BIEN DONG PHAM DINH LAN, F.A.B.I.

Cac em than men,
Men goi cac em bai viet ve Nhat va Bien Dong.
Duong Duc Tai:  Khanh co email va cho biet hoa thuong Thich Tich Chieu o chua Tay Tang da mat tho 105 tuoi.  Gs Bui The San day Van Vat cung vua mat o CA.  Theo anh Ta Ngoc Tuong noi voi toi khi con song, anh di Hoa Ky tren chiec phi co voi anh San.  Luc ay anh San da bi stroke (nam 1992).
Van Su Lanh
Thay Lan
phamdinhlan (david)

NHAT BAN VA BIEN DONG

PHAM DINH LAN, F.A.B.I.

          Nhat Ban, Trung Hoa, Trieu Tien, Viet Nam la bon quoc gia Chau A hoang chung, trong con me chanh tri phong kien, kinh te nong nghiep ngheo nan va khoa hoc ky thuat lac hau vao the ky XIX.  Cuoc canh tan cua Meiji (Minh Tri) nam 1868 la su Tay phuong hoa nuoc Nhat da giup nuoc nay thoat khoi tinh trang cham tien ve kinh te va lac hau ve phuong dien khoa hoc ky thuat.  Nuoc Nhat da Tay phuong hoa, che do quan chu van ton tai va ban sac Nhat Ban van duoc bao ton mot cach kheo leo.  Do la su ket hop hai hoa giua Dong- Tay, Bao Thu- Tien Bo, Quan Chu- Dan Chu.  Do la dieu who lam doi voi da so cac dan toc khac tren the gioi nhung no khong phai la bai toan kto khan doi voi dan toc Nhat, mot dan toc trong Thien Hoang, trong ky luat va danh du quoc gia.  Tren the gioi khong co che do quan chu nao leo dai tu nam 600 truoc Tay Lich den nay tuc 2616 nam voi mot dong Thien Hoang duy nhat.
          Nhat Ban  som tro thanh mot de quoc A Chau vao cuoi the ky XIX va dau the ky XX sau khi:
-     danh bai Trung Hoa, mot quoc gia to lon va dong dan that the gioi tren chien truong Trieu Tien nam 1894
-     tham gia Bat Quoc Lien Quan vay ham Beijing (Bac Kinh) nam 1901.
-     danh bai Nga, mot de quoc Bach Chung co dien tich rong lon nhat the gioi tren chien truong Man Chau (1904) va tren eo bien Tsushima (1905).
          Chien thang cua Nhat truoc Nga khien cac cuong quoc Bach Chung cho ra doi hai chu hoang hoa (peril jaune- Yellow peril) kho khan nhung dang suy nghi va lo ngai cho cac cuong quoc Bach Chung vao dau the ky XX nhu Hoa Ky, Anh, Phap.  Nhat da ky nghe hoa va tro thanh mot cuong quoc hai quan tren the gioi sau chien thang Port Arthur (Lu Thuan) (1904) va Tsushima (1905). 
          Chien thang cua Nhat trong chien tranh Hoa- Nhat lan thu nhat (1894) xoa tan anh huong lau doi cua Trung Hoa tren ban dao Trieu Tien.  Nam 1910 Trieu Tien tro thanh dat bao ho cua Nhat.  Voi hiep uoc Hoa- Nhat Shimonoseki nam 1895 Trung Hoa phai nhuong dao Taiwan (Dai Loan) va quan dao Penghu (Banh Ho) cho Nhat.  Ngay tu luc do Nhat da co vien kien banh truong anh huong ve phuong Nam bang phan bien Tay Thai Binh Duong.  Nhat Ban la mot quan dao.  Su chu trong cua Nhat vao bien ca va hai dao la van de sinn ton cua dan toc va dat nuoc ho.
          Hoa Ky la quoc gia thay ro su vuon len va tham vong banh truong cua Nhat Ban sau chien thang cua hai quan Nhat  o Tsushima.  Tong thong Theodore Roosevelt lam trung gian cho Nga va Nhat thuong thuyet o Portsmouth, New Hampshire.  Mot cach gian tiep Hoa Ky giup do cho Nga (nuoc bai tran) han che nhung doi hoi cua Nhat tren toan ban dao Sakhalin.  Hoi nghi Washington nam 1922 an dinh ty le san xuat tau be cua Nhat thap hon ty le cua Hoa Ky va Anh Quoc cho thay Hoa Ky doan biet Nhat theo guong Anh phat trien hai quan hung hau voi y dinh tro thanh mot de quoc o Tay Thai Binh Duong. 
          Nam 1932 Nhat thanh lap Man Chau Quoc (Manchukuo).  Nam 1937 chien tranh Hoa- Nhat bung no.  Nhat som kiem soat dong bo Trung Hoa tuc mien doyen hai.  Thang 02 nam 1939 Nhat chiem dao Hainan (Hai Nam), mot dao lon o cuc Nam Trung Hoa rong 33,000 km2 voi 2.2 trieù dan luc bay gio.  Ngay 30-03-1939 quan Nhat chiem quan dao Truong Sa (Spratly Islands) va dat ten la Shinnan Shoto tuc la Tan Nam Quan Dao.  Den thang 04 nam 1939 Nhat chiem quan dao Tay Sa (Paracel Islands).  Luc bay gio Viet Nam la thuoc dia cua Phap.  Nhat dat quan dao Hoang Sa va Truong Sa duoi su bao ho cua toan quyen Nhat o Taiwan (Dai Loan).  Nhat lap can cu thuy phi co va tau ngam tren dao Itu Aba hien do Trung Hoa Dan Quoc (Taiwan) chiem dong duoi ten dao Taiping (Thai Binh). 
          Tren buoc duong chinh phuc cac nuoc Dong Nam A Nhat dung:
-     duong bo bang cach chiem Viet Nam va dong minh voi Thai Lan
-     duong thuy qua nhung can cu quan su thiet lap tren cac dao Hai Nan (Hai Nam), Hoang Sa va Truong Sa ma ho chiem dong.
          Nam 1945 Nhat bai tran.  Dao Taiwan duoc hoan tra lai cho Trung Hoa.  Thoi bay gio Chiang Kaishek (Tuong Gioi Thach) lanh dao Trung Hoa.  Nuoc nay duoc xem la mot trong Ngu Cuong thang tran trong de nhi the chien.  Trung Hoa Quoc Dan Dang cua Chiang Kaishek  dua vao chanh sach bien, dao va con duong banh truong ve phuong Nam bang hai lo Tay Thai Binh Duong cua Nhat de ve ra vung bien hinh chu U 11 doan vao cuoi nam 1946 va tu nhan chu quyen tren phan bien rong 3 trieu km2 nay. 
          Co nhieu bien doi chanh tri to lon o Dong A thoi hau de nhi the chien. 
          Nam 1949 Trung Hoa Quoc Dan Dang bi the Cong San Mao Zedong (Mao Trach Dong) danh bai chai keo tan quan ra dao Taiwan.    Cung nam nay cuu hoang Bao Dai ve nuoc lanh dao chanh phu Quoc Gia.  Nam 1951 thu tuong Tran Van Huu dai dien Viet Nam tai hoi nghi San Francisco.  Theo tinh than hiep uoc San Francisco Nhat Ban tu bo chu quyen tren cac quan dao Pratas (dao Dia Bac theo ten Bo Dao Nha) ma nguoi Trung Hoa goi la Dongsha (Dong Sa), Paracel (Hoang Sa), Spratly (Truong Sa).  Cong Hoa Nhan Dan Trung Quoc doi chu quyen tren quan dao Pratas (Dong Sa), Tay Sa (Paracel- Hoang Sa), Truong Sa (Spratly).  Ca Cong Hoa Nhan Dan Trung Quoc lan Trung Hoa Dan Quoc deu khong duoc moi tham du hoi nghi San Francisco mac du Trung Hoa Dan Quoc la dai dien cua Trung Hoa tai Lien Hiep Quoc nhung dao Taiwan va dan so cua dao qua nho so voi dien tich va dan so cua luc dia.  Hoa Ky ung ho Trung Hoa Dan Quoc.  Anh muon moi Cong Hoa Nhan Dan Trung Quoc.  Cuoi cung ca hai deu khong duoc moi.  Trung Hoa Dan Quoc (Taiwan) chiem quan dao Pratas.  Höäng Sa va Truong Sa nhu ngam hieu  thuoc Viet Nam vi Phap da xem cac quan dao ay cua Viet Nam vao nam 1933. 
          Chien tranh Viet Nam lan thu nhat ket thuc nam 1954.  Viet Nam bi qua phan.  Hoang Sa va Truong Sa thuoc Viet Nam Cong Hoa.  Nam 1956 Trung Quoc chiem dao  Phu Lam (Woody Island) trong quan dao Hoang  Sa.  Cung nam nay Trung Hoa Dan Quoc tro lai tai chiem dao Taiping (Thai Binh) trong quan dao Truong Sa sau khi da rut khoi nam 1950.  Nam 1974 Trung Quoc danh chiem Hoang Sa cua Viet Nam Cong Hoa.  Nam 1975 Viet Nam Cong Hoa sup do.  Nam 1988 Trung Quoc danh chiem mot phan quan dao Truong Sa cua Cong Hoa Xa Hoi Chu Nghia Viet Nam luc ay than Lien So va chong Trung Quoc. 
          Cong cuoc hien dai hoa Trung Quoc cua Deng Xiaoping (Dang Tieu Binh) co ket qua tot dep.  Trung Quoc vuon len va tro thanh cuong quoc kinh te va quan su quan trong tren the gioi.  Trung Hoa thoi Quoc Dan Dang hay Cong San deu nuoi mong banh truong nhu nhau.  Ca hai deu khong co sang kien dac biet ma phong theo con duong ma Nhat Ban da vach ra trong thap nien 1930 va 1940 ve tam quan trong chien luoc cua quan dao Hoang Sa va Truong Sa.  Trung Hoa Quoc Dan Dang cua  Chiang Kaishek ve duong chu U goi nom na la duong Luoi Bo gom 11 doan.  Trung Hoa Cong San dua vao do va glam bot hai doan  de co duong Luoi Bo chin doan.  Nhat da lap phi dao, can cu tau ngam tren dao Itu Aba thi Trung Quoc bay gio dap dao nhan tao, lap phi dao, nha kto chua phi co va vi tri dat hoa tien tren cac quan dao ma Nhat da chiem vao nam 1939.
          Sau khi bai tran nam 1945 Nhat chiu nhieu thiet thoi cua mot quoc gia chien bai:  khong duoc co quan doi, khong duoc san xuat vo khi, bi Nga chiem quan dao Kurils o phia bac, quan Hoa Ky dong o Okinawa trong quan dao Ryu Kyu o cuc nam nuoc Nhat.  Nam 1972 Hoa Ky höan tra Okinawa va nhom dao da khong nguoi o Senkaku cho Nhat.  Senkaku tro thanh de tai tranh chap chu quyen giua Nhat Ban, Trung Quoc va Taiwan sau khi LHQ cho biet su phong phu ve hai san va dau khi quan quan dao da khong nguoi o nhung dat duoi su kiem soat hanh chanh cua Nhat tu nam 1972.  Su tranh chap tro nen quyet liet vao dau the ky XXI khi Trung Quoc tro thanh mot cuong quoc kinh te va quan su dang ke tren the gioi. 
          Tu nam 1945 fen 1972 Okinawa dat duoi su quan tri hanh chanh cua Hoa Ky.  Okinawa giup cho Hoa Ky co mot dia diem chien luoc quan trong o Dong Bac A huong ve Lien So va Trung Quoc trong chien tranh lanh.  Thuc te Nhat sat canh voi Hoa Ky trong chien tranh lanh giua Hoa Ky va Lien So.  Nhat la tram tiep lieu quan trong cho Hoa Ky trong chien tranh Trieu Tien (1950- 1953).  Okinawa cung co vai tro quan trong trong chien tranh Viet Nam lan thu hai.  Viec Hoa Ky höan Okinawa cho Nhat nhu la nhung bao hieu cho thay:
a.      Hoa Ky dang ket than voi Trung Quoc de chong Lien So
b.      Hoa Ky sap cham dut va giai quyet chien tranh Viet Nam
c.      Hoa Ky muon nhac nho Nhat gia tang ngan sach quoc phong de tu ve thay vi nup duoi tan du quan su cua Hoa Ky de phat trien kinh te va ky nghe thoi binh.
          Nhat nhu da quen voi Hien Phap 1946 dan chu hoa va phi quan su hoa ma chi thu lo phat trien kinh te.  Mai den nam 2015, mac du truoc su khieu khich hung hang cua Trung Quoc quanh nhom dao da Senkaku,  ngan sach quoc phong cua Nhat moi tang den 42 ty My Kim khong day 1% GDP cua Nhat. 
          Beijing co ve non nong phuc thu Nhat.  Ho dau don vi bi Nhat danh bai nam 1894.  Nhat chi phoi chanh truong Trung Hoa duoi thoi Yuan Shikai (Vien The Khai) va chanh phu Bac Duong do cac doc quan dan em cua Yuan Shikai lanh dao vao thap nien 1920. Nhat tiep quan ban dao Shandong (Son Dong) sau khi Duc bai tran trong de nhat the chien (1919).  Nhat tach roi Man Chau ra khoi Trung Hoa khi thanh lap Man Chau Quoc.  Nhat xam lang Trung Hoa bang chien tranh Hoa- Nhat lan thu hai nam 1937.  Goi han thu voi Nhat la lam tang uy tin cua chanh quien Cong San Trung Hoa trong quan chung.  Nhom lanh dao chu chien tren luc dia muon thu suc voi Nhat sau khi Trung Quoc duoc xem la mot cuong quoc kinh te thu nhi va cuong quoc quan su thu ba tren the gioi loi dung Nhat mat quyen co quan doi va vo trang sau tren nua the ky.  Neu danh bai Nhat Trung Quoc loai mot toi thu loi hai o Dong A de nam quyen ba chu o Dong Nam A va dom ngo Uc Dai Loi va Tan Tay Lan dat rong thenh thang nhung dan cu thua thot.  Du hung hang hieu chien, cac nha lanh dao Cong San Beijing cung con de dat khi Nhat gia tang ngan sach quoc phong len 42 ty My Kim so voi 600 ty My kim cua Hoa Ky va 146 ty My kim cua Trung Quoc!  Gan day chanh phu Abe de nghi gia tang ngan sach quoc phong nam 2017 len 52 ty My kim de du suc doi pho voi Trung Quoc va Bac Han.  Nhat am tham vo trang va  tu cho co trach nhiem giup cac dong minh trong khu vuc neu bi bi mot quoc gia khac tan cong.  Ho khong chi dich danh quoc gia nao nhung ai cung biet la am chi Trung Quoc.  Nhu vay voi ngan sach quoc phong bang 30% ngan sach quoc phong cua Trung Quoc, Nhat du lam cho Trung Quoc giut minh.  Nguoi Nhat rat tham lang va tu trong nhung co tinh than canh tranh va quyet thang rat cao.  Nguoi Nhat lam nhieu hon la noi va khi lam phai lam cho den noi den chon voi ket qua tot dep.  Tu mot nuoc chien bai nam 1945 nuoc Nhat tro thanh mot cuong quoc kinh te sau Hoa Ky sau 30 nam bai tran.  Mot dieu dang luu y la luc luong san xuat o Nhat chu yeu la dan ong.  Mot so kha lon phu nu co hoc o nha lo viec giao duc con cai khi co gia dinh.
          Cong San Trung Hoa khong ngot  tuyen truyen chong Nhat, goi su han thu cua nguoi Trung Hoa doi voi Nhat bang su tham sat Nanjing (Nam Kinh).  Duoi su lanh dao cua Abe Nhat to ra khong nhan nhuong Trung Quoc trong viec tranh chap chu quyen tren chom dao Senkaku ma Trung Quoc goi la Diaoyu (Dieu Ngu).  Tokyo phan bac vu tham sat Nanjing.  Ho cho rang sau khi Nanjing that thu Chiang Kaishek hop bao 220 lan nhung thong he de cap den vu tham sat.  Nhat Ban cho rang con so 300,000 nan nhan trong vu tham sat Nanjing moi hinh thanh dua vao tong so nan nhan bom nguyen tu Hiroshima va Nagasaki ma ra.  Tren luc dia Trung Hoa xay ra nhung cuoc dap pha tru so cac cong ty Nhat va hanh hung kieu dan Nhat.  Trong khi Nhat van ton trong sinh mang va tai san cua nguoi Hoa tren dat nuoc ho nhat la o Yokohama.   Do su kich dong han thu va de cao chu nghia dan toc ty le nhan dan Trung Quoc oan ghet nguoi Nhat len den 81% so voi 70% vao muoi nam truoc.  Trai lai chanh phu Nhat khong khich dong nguoi Nhat thu ghet nguoi Hoa nhung, theo su tham do du luan, co 86% nguoi Nhat khong may cam tinh voi nguoi Hoa so voi 71% vao thap nien truoc.
          Trung Quoc khieu khich va muon danh phu dau Nhat.  Ho luong thay co the thanh cong nhung con do xet thai do cua Hoa Ky vi hai nuoc Nhat, Hoa ky da ky ket hiep uoc an ninh ho tuong tu lau.
          Lap truong cua Nhat va Hoa Ky ve Bien Dong luon luon gan bo nhau:
-     khong chap nhan Luoi Bo Chin Doan cua Trung Quoc
-     giai quyet cac tranh chap bien dao giua Trung Quoc, Viet Nam, Phi Luat Tan, Ma Lai va Brunei bang ngoai giao va tren can ban luat phap quoc te.
-     ung ho phan quyet cua Toa An Trong Tai Quoc Te La Hague ngay 12-07- 2016  
-     ky vong Trung Quoc ton trong phan quyet nay de dam bao quyen tu do hang hai, an ninh va hoa binh khu vuc. 
          O Bien Dong Trung Quoc van tiep tuc viec xay dap dao nhan tao, lap phi dao cho chien dau co, ngan chan cac nuoc quanh Luoi Bo tham do dau khi, cam  ngu phu Viet Nam hay Phi Luat Tan danh ca gan quan dao Hoang Sa va Truong Sa tuc quan Nanshan (Nam Sa) cua Trung Quoc bay gio.
          Viet Nam mat quan dao Hoang Sa va Truong Sa tuc la mat mat tien huong ra Thai Binh Duong.  Hoang Sa va Truong Sa la trung tam cua Luoi Bo rong 3 trieu km2 che ngu cac quoc gia Dong Nam A quan dao.  Nhung quan dao nay tro thanh tram kiem soat tau be chuyen cho dau va hang hoa tu Au Chau, Trung Dong sang Dong Nam A va Dong Bac A.  Neu Trung Quoc lam chu 3 trieu km2 Bien Dong voi 140 hai dao thi ho lam chu Dong Nam A rong 4.5 trieu km2 voi thi truong 600 trieu dan va mot tru luong hai san va dau khi khong lo. 
          Nhat nam xa Luoi Bo trong Bien Dong nhung dau hoa  ma Nhat mua cua Saudi Arabia, Qatar, UAE (United Arab Emirates) cho tu Vinh Ba Tu (Persian Gulf) ve Nhat phai di ngang qua Bien Dong va quan Nansha (tu Hoang Sa va Truong Sa) do Trung Quoc kiem soat.  Nhat mua than da cua Indonesia, bap, lua mi cua Uc Dai Loi.  Tat ca duoc cho ngang qua Bien Dong truoc khi ve den Nhat.  Do la hai lo gan va it ton kem doi voi Nhat.  Do la ly do tai sao Nhat quan tam den van de Bien Dong.  Nhat luon luon sat canh voi Hoa Ky trong viec bao ve va muy tri quyen tu do hang hai trong khu vuc nhung ca hai nuoc deu dung ngoai cuoc tranh chap bien dao giua cac quoc gia trong vung voi nhau va voi Trung Quoc.  Neu Trung Quoc thuc su lam chu Bien Dong thi  Nhat Ban roi vao canh bi phong toa kinh te va cac nguon tiep lieu.  Su sinh ton cua Nhat  nhu bi bop nghet vi thieu nguon song.
          Sau de nhi the chien ham doi Hoa Ky co mat khap cac dai duong tren the gioi.  Chi moi De That Ham Doi Thai Binh Duong ma Trung Quoc khong the thon tinh dao Taiwan suot gan ba phan tu the ky.  Trong mot canh bac ai cung muon minh la nguoi thang cho khong ai muon ban minh thang bao gio.  Trong mot tran dau the thao doi chi nang phan THU khong the la doi thang.  Hoa Ky nam tung qui luat thang, thua nay nen thong bao gio tu rut lui khoi Bien Dong. 
          Cho den khi de nhat the chien cham dut dang Cong Hoa cua Hoa Ky van con tran qui chu nghia tu co lap (isolationism).  Dang Dan Chu day manh Hoa Ky ra khoi luc dia My Chau khi tham du de nhat the chien vao nam 1917, de nhi the chien (cuoi nam 1941), chien tranh Trieu Tien (1950), chien tranh Viet Nam (1965).  Tong thong Nixon (CH) Viet Nam hoa chien tranh (1969) va chuan bi giai ket  chien tranh Viet Nam lan thu hai voi hiep dinh Paris (1973).  Chanh sach cua Hoa Ky o Dong Nam A chua dat duoc ket qua mong muon.  SEATO giai tan va duoc thay the bang ASEAN.  Truoc khi roi khoi mien Nam Viet Nam, Hoa Ky chung kien Trung Quoc danh chiem Hoang Sa thuoc chu quyen Viet Nam Cong Hoa (1974).  Sau nam 1975 Hoa Ky hau nhu lang quen vung Dong Nam A mac du con hien dien o Subic Bay, Phi Luat Tan.  Ho quan tam den Trung Dong, Au Chau va Dong Bac A nhieu hon.  Su xoay truc ve A Chau chi duoc tong thong Barack Obama, vi tong thong Da Den dau tien cua Hoa Ky, sinh o Hawaii va song o Indonesia luc au thoi, de cap ma thoi.  Tong thong Obama hua dua 60% tiem nang Hai Quan Hoa Ky sang Chau A.  Du vay cho den nay ket qua su xoay truc van con mu mo.  Trung Quoc tro thanh con khung long de doa chang nhung cac nuoc Dong Nam A ma con de doa luon ca Nhat Ban nua.  Su de doa cua Trung Quoc khien cho Nga, Anh, Phap, Do Thai, Hoa Lan co co hoi ban phi co, tau chien va vo khi cho cac quoc gia Dong Nam A.  Nga vua ban phi co, tau be va vo khi cho Viet Nam vua ban cho Trung Quoc.  Hoa Ky thinh thoang tuan tra tren Bien Dong bang tau hay phi co voi nhung loi canh cao theo cong thuc co san tu phia Trung Quoc.  Trung Quoc buc tuc Hoa Ky can tro su banh truong cua ho.  Trang tron hon ho de nghi cung Hoa Ky chia doi thien ha: dong Thai Binh Duong cua Hoa Ky va tay Thai Binh Duong cua Trung Quoc.  Duong loi cua Hoa Ky la chong lai chu nghia de quoc.  Cac nuoc Cong San nhu Lien So, Trung Quoc, Viet Nam, Bac Han khong ngot goi Hoa Ky la ‘de quoc My’ nhung chinh ho thuc thi chu nghia ay muon mang hon cac nuoc Tay Phuong.  Nga tom thu cac quoc gia nho be lang gieng de  lap Lien So roi thiet lap cac chanh quyen Cong San bu nhin o Dong Au, thang tay dan ap nhung cuoc noi day cua nhan dan Ba Lan, Hung Gia Loi (1956) va Tiep Khac (1968); xam lang Afghanistan (1979).  Trung Quoc xam lang Tay Tang (1959), quan dao Hoang Sa (1974), Truong Sa (1988).  Cong San Viet Nam banh truong anh huong o Lao (1975) va xam lang Cambodia (1978) duoi chieu bai hoan thanh nghia vu quoc te do Lien So chi dao. 
          Hoa Ky khong gap kho khan o Au Chau voi to chuc NATO (Minh Uoc Bac Dai Tay Duong) nhung ho khong gap dieu kien tron tru voi SEATO (Lien Minh Phong Thu Dong Nam A) va ASEAN (Hiep Hoi Cac Quoc Gia Dong Nam A).  Cac quoc gia Au Chau cung mau da, cung van hoa va trinh do kinh te va chanh tri voi Hoa Ky trong khi cac quoc gia Dong Nam A la nhung quoc gia co qua khu thuoc dia, kinh te ngheo nan, trinh do khoa hoc ky thuat va y niem dan chu non tre, cu dan hap thu nhieu nguon van hoa va ton giao khac nhau (Phat Giao Tieu Thua, Phat Giao Dai Thua, Hoi Giao tu An Do, Trung Hoa va Trung Dong.  90% nguoi Phi Luat Tan theo Thien Chua Giao do anh huong cua nguoi Tay Ban Nha do ho nuoc nay tu the ky XVI den cuoi the ky XIX). Hoa Ky khong thanh cont o Dong Nam A voi SEATO va chien tranh Viet Nam lan thu hai mac du nam 1965 Hoa Ky thanh cong trong viec chan dung su banh truong dang so cua dang Cong San Indonesiena than Trung Quoc duo thoi tong thong Sukarno.  O Dong Bac A Hoa Ky thanh cong vi co hai dong minh A Chau co nen kinh te hung vuong, trinh do khoa khoc ky thuat cao voi nen chanh tri dan chu tien bo nhu cac nuos Au- My.  Nen dan chu Nhat truong thanh tu nam 1946.  N'en dan chu cua Dai Han moi chom no tu nam 1990.  Nhung truoc do Dai Han da ky nghe hoa va co mot nen kinh te day hua hen.
          Nhung kho khan ma Hoa Ky gap o Dong Nam A truoc su banh truong ngang nguoc cua Trung Quoc, thai do lap lung thap tho cua Viet Nam, Phi Luat Tan, su lo so Trung Quoc va ngo vuc su thay doi chanh sach Hoa Ky cua cac quoc gia ASEAN lam cho Trung Quoc duoc nhieu loi the. 
          Uc Dai  Loi y thuc Hoa Ky la quoc gia duy nhat dam bao an ninh cua ho.  Nhung ho tro nen de dat vi quyen loi kinh te cua Uc gan lien voi Trung Quoc. 
          An Do cua Modi  cai tien bang giao huu hao voi Hoa Ky.  An con vuong ban voi Pakistan, dong minh than thiet cua Trung Quoc. 
          Su ngang nguoc cua Trung Quoc tren Bien Dong gap nhieu thuan loi lai con duoc Nga ung ho.  Ho manh dan xem thuong phan quyet cua Toa An Trong Tai La Hague ngay 12- 07-2016. 
          Phi Luat Tan duoc xem nhu thang vu kien quoc te nay nhung tan tong thong Phi Luat Tan Duterte khong quan tam den su thang kien nay cua nuoc ong.  Ong buong loi mang chui dai su Hoa Ky o Phi Luat Tan, tong thong Obama, duc Giao Hoang Francis, Lien Au va Lien Hiep Quoc bang nhung ngon tu ma bat cu nguoi nao du co hoc hay khong deu tranh dung.  Duterte cong khai chong Hoa Ky va huong ve Trung Quoc va Nga theo guong Viet Nam.  Thai do so sang cua Duterte doi voi Hoa Ky khien cho nuoc nay co the khong thi hanh hiep uoc an ninh Hoa Ky- Phi Luat Tan khi can?  Nu tong thong Aquino ha khong yeu cau Hoa Ky roi khoi Subic Bay?  Duterte ha khong tuyen bo khong can Hoa Ky trong viec danh dep phien loan?  va khong dien tap voi Hoa Ky? Ong de nghi Trung Quoc lap ra mot to chuc quoc te khac canh tranh voi LHQ va hua se mua vo khi cua Nga va Trung Quoc v.v.  Beijing don dap goi tong truong bo Quoc Phong Viet Nam, thu tuong Viet Nam va tong bi tho dang Cong San Viet Nam sang Trung Quoc de do xet, hach hoi va ran de mac du be ngoai van trai tham do va tiep ruoc co ve long trong lam.  Nhung su kien ghi tren lam noi bat vai tro cua quoc gia A Chau dong minh sat canh cua Hoa Ky la Nhat Ban ve van de Bien Dong.
          Tren the gioi khong quoc gia nao nam vung van de Hoang Sa va Truong Sa bang bang Nhat vi ho chu dong trong chuyen nay cach day 77 nam.  Nam 1939 ho chiem Truong Sa truoc khi chiem Hoang Sa.  Nam 1988 khi Trung Quoc danh chiem Johnson South Reef (Gac-ma) trong quan dao Truong Sa cac quan sat vien quoc te nhat la Nhat tien doan  tinh hinh bat on dinh trong vung sau tran chien Gac- ma giua  Trung Quoc va Viet Nam.  Su bat on do bat dau dien ra khi Beijing thanh lap huyen Nansha (Nam Sa) va tu nhan chu quyen tren Luoi Bo Chin Doan rong 3 trieu km2 tren Bien Dong.
          Trung Quoc cang ngay cang to ra gay han, hu doa cac nuoc nho lang gieng, thach thuc luat phap quoc te, va co tinh gay han voi Hoa Ky va Nhat. 
          Thang 08 nam 2016 thu tuong Abe cua Nhat bo nhiem mot nu tong truong bo Quoc Phong.  Do la ba Tomomi Inada, mot luat gia tot nghiep dai hoc Waseda.  Ba thuoc dang Tu Do dan Chu cua thu tuong Abe.  Ba thuong xuyen tham vieng den Yasakuni va thuoc khuynh huong cuc huu.  Nam 2005 ba dac cu dan bieu Ha Vien.  Tu nam 2012 den 2014 ba Inada la tong truong dac trach cai to Hanh Chanh va Chien Luoc.  Ngay 03-08- 2016 ba Inada duoc bo nhiem lam tong truong bo Quoc Phong.  Truoc ba co nu tong truong Quoc Phong Yuriko Koike hien la do truong Tokyo.  Ba Koike giu chuc vu nay con ven 01 thang vao nam 2007.  Neu ba Inada thanh cong trong chuc vu moi thich hop cho tuong lanh hay nam gioi hon la nu gioi thi tuong lai ba co the la nu thu tuong dau tien cua Nhat.  Thang 09 nam 2016 ba sang Hoa Ky va tuyen bo hop tac voi Hoa Ky trong viec tuan tra Bien Dong trong khuon kho bao ve quyen tu do hang hai do luat bien bien quoc te cho phep.  Trung Quoc phan ung tuc thi bang cach:
-     dua ra toi hau tho buoc Nhat va Hoa Ky cham dut cac cuoc tuan tra gan cac dao nhan tao.  Hoa Ky va Nhat khong cong nhan Luoi Bo Chin Doan thuoc chu quyen Trung Quoc cung khong xem cac dao cat do Trung Quoc xay la dao.
-     dua tau va phi co ra hai phan va khong phan Senkaku de khieu khich Nhat nhu ngam  canh cao Nhat dung nghi den van de Bien Dong vo ich.
-     cung voi Nga tap tran  tren Bien Dong.  Tong thong Nga tuyen bo ung ho Trung Quoc ve viec bac bo phan quyet cua Toa An Trong Tai La Hague ngay 12-07-2016 tai hoi nghi G-20 tai Hangzhou (Hang Chau).
          Nhat nghiem khac canh cao Trung Quoc cho tau chien va phi co hoat dong trong hai phan va khong phan Senkaku.  Nhat cung cho phi co bay ke sat cac chien dau co cua Trung Quoc.
          Nhat phoi hop cung Hoa Ky tuan tra Bien Dong co nghia la Nhat khong chi bao ve chom dao da Senkaku, quan dao Kyu Syu ma con chu trong den hai lo tren Bien Dong, hai lo huyet mach trong viec nhap cang dau hoa, than da, lua mi, bap tu Trung Dong, Hac Hai, Uc Dai Loi va viec xuat cang hang hoa cua Nhat sang Dong Nam A, Nam A, Phi Chau va Au Chau.  Viec Nhat cai tao dao Okinotorishima va xem do la vung dac quyen kinh te (EEZ: exclusive economic zone) cho thay Nhat quan tam den van de Bien Dong.  Okinotorishima (Shima: dao; okinotori: chim vung xa xoi heo lanh) la dao san ho rong 8,482 m2 nam trong bien Phi Luat Tan gan dao Taiwan va quan dao Kyu Syu cua Nhat va dao Luzon cua Phi Luat Tan, cach thu do Tokyo 1,700 km.  Trung Quoc va Dai Han phan doi viec bien dao Okinotori  thanh vung dac quyen kinh te vi do khong phai la dao! 
          Khong quoc gia nao chap nhan Trung Quoc co chu quyen tren Luoi Bo Chin Doan do ho ve ra.  Hoa Ky, Nhat Ban va Lien Au deu muon giai quyet moi tranh chap bien dao bang ngoai giao va luat phap quoc te.  Phan quyet cua Toa An Trong Tai La Hague ngay 12-07-2016 bi Trung Quoc xem la tro he, to giay lon.
          Sau khi roi khoi Nam Viet Nam, anh huong cua Hoa Ky suy giam o cac quoc gia Dong Nam A.  Ma Lai khong than thien voi Hoa Ky.  Thai Lan, quoc gia co quan he mat thiet voi Hoa Ky sau de chi the chien, bat dau huong ve truc quyen luc moi o Dong A vao giua thap nien 1970.  Phi Luat Tan duoi thoi nu tong thong Aquino lanh nhat voi Hoa Ky vi cho rang Hoa Ky da ung ho nha doc tai Marcos, nguoi ra linh am sat chong ba.  Va, dieu dang ngac nhien la vi tong thong moi dac cu cua Phi Luat Tan hien nay, Rodrigo Duterte, co ve than Trung Quoc va Nga hon la Hoa Ky. 
          Co phai chang da den luc Nhat Ban co vai tro quan trong o Bien Dong va Dong Nam A  de giai quyet nhung phuc tap trong khu vuc bang phuong thuc A Chau?
         

          

Thứ Bảy, 24 tháng 9, 2016

LIÊN MINH HÀNH ĐỘNG NGA - HOA _ Phạm Đình Lân, F.A.B.I.




LIÊN MINH HÀNH ĐỘNG NGA - HOA



          Thế giới có Ngũ Cường: Anh, Pháp, Nga, Hoa Kỳ và Trung Hoa Cộng Sản và Bát Cường kỹ nghệ: Anh, Pháp, Ý, Đức, Canada, Nhật, Nga, Hoa Kỳ. Trên thực tế chỉ có Tam Siêu Cường vì quốc gia to lớn, đông dân và có tiềm năng quân sự quan trọng. Đó là Nga, Hoa Kỳ và Trung Hoa Cộng Sản.

Cho đến khi Mao Zedong (Mao Trạch Đông) mất năm 1976, Cộng Hòa Nhân Dân Trung Quốc chỉ là một nước lớn đông dân nhưng chưa phải là một quốc gia có một nền kinh tế quan trọng và một tiềm năng quân sự đáng kể mặc dù Trung Hoa Cộng Sản có bom nguyên tử và phóng vệ tinh nhân tạo vào quĩ đạo trái đất. Nhờ sự chuyển hướng của Deng Xiaoping (Đặng Tiểu Bình) với Bốn Hiện Đại Hóa, Trung Hoa Cộng Sản bắt đầu vươn lên. CHNDTQ gởi nhiều sinh viên sang Hoa Kỳ học hỏi kỹ thuật và mở cửa cho các nước Tây Phương giao thương và đầu tư trên lục địa. Không bao lâu Trung Hoa Cộng Sản trở thành một cường quốc kinh tế và quân sự quan trọng trên thế giới.

Liên Sô sụp đổ. Hoa Kỳ rút quân khỏi Nam Việt Nam (1973) và rời khỏi căn cứ Subic Bay ở Phi Luật Tân (1992).

Hoa Kỳ thắng trong cuộc Chiến Tranh Lạnh đối với Liên Sô. Nhưng tinh thần nhân dân Hoa Kỳ có vẻ uể oải qua phong trào phản chiến trong thời kỳ Chiến Tranh Việt Nam. Điều này được minh chứng qua sự thành công của những nhân vật chính trị phản chiến trong các cuộc bầu cử cấp cao ở Hoa Kỳ.

Hoa Kỳ mở cửa lục địa Trung Hoa, phá vỡ tình trạng cô lập của Mao Zedong sau cuộc chiến tranh biên giới với Liên Sô trên đảo Damansky (đảo Chen Pao - Chấn Bảo theo cách gọi của người Trung Hoa) năm 1969. Sự sụp đổ của Liên Sô giúp cho Trung Hoa Cộng Sản bớt lo lắng về một quốc gia láng giềng to lớn, một quốc gia đồng đảng Búa Liềm, đồng chủ nghĩa Marx-Lenin, đồng màu hồng kỳ nhưng có quá khứ lịch sử không mấy tốt đẹp dưới thời Nga hoàng cũng như trong thời kỳ Sô-Viết.

Hoa Kỳ tạo điều kiện cho Trung Hoa Cộng Sản vươn lên sau khi lục địa này rơi vào sự tàn phá khủng khiếp do cuộc Cách Mạng Văn Hóa do Mao Zedong và Jiang Qing (Giang Thanh) gây ra từ năm 1966 đến 1976. Đến đầu thế kỷ XXI Trung Hoa Cộng Sản gặp nhiều thuận lợi để thực hiện chủ nghĩa bành trướng Hán tộc tôi xin được gọi là Pan-Hanism. Đó là ước vọng của các nhà lãnh đạo Trung Hoa từ thời phong kiến đến thời Cộng Sản từ Mao Zedong (Mao Trạch Đông) đến Deng Xiaoping (Đặng Tiểu Bình), Jiang Zemin (Giang Trạch Dân), Hu Jintao (Hồ Cẩm Đào), Xi Jinping (Tập Cận Bình). Những thuận lợi đó tạm tóm lược như sau:

- Hoa Kỳ bận rộn với vấn đề Iran, khủng bố Hồi Giáo, chiến tranh Afghanistan rồi chiến tranh Iraq.
- Dưới thời tổng thống Clinton (Dân Chủ) Hoa Kỳ rời khỏi Subic Bay, Phi Luật Tân. Tổng thống Bush II hoàn toàn không quan tâm đến các phiên họp của quốc gia ASEAN (Hiệp Hội các Quốc Gia Đông Nam Á).
- Hoa Kỳ bận tâm nhiều đến việc Iran và Bắc Hàn sản xuất bom nguyên tử.
- Kinh tế Hoa Kỳ suy thoái. Hoa Kỳ tiêu phí rất nhiều vì hai cuộc chiến tranh Afghanistan và Iraq. Nhiều công ty Hoa Kỳ di chuyển sang Trung Hoa lục địa hay Mễ Tây Cơ, Canada để có nhân công rẻ và được lời nhiều hơn. Tỷ lệ thất nghiệp ở Hoa Kỳ gia tăng. Tỷ lệ người có lợi tức thấp trong nước gia tăng.
- Năm 2008 Hoa Kỳ có tổng thống Da Đen đầu tiên: ông Barack Hussein Obama. Ông là tổng thống hai nhiệm kỳ. Cuối năm 2011 Hoa Kỳ rút quân khỏi Iraq. Cuối năm 2014 Hoa Kỳ sẽ rút quân khỏi Afghanistan. Rút quân không phải vì mục tiêu đã đạt mà vì hao hụt tài chánh. Hoa Kỳ mắc nợ 17.000 tỷ Mỹ kim. Chủ nợ lớn nhất là Trung Hoa Cộng Sản. Chủ nợ thứ nhì là Nhật Bản. Nga cũng là một trong những chủ nợ của Hoa Kỳ. Tổng thống Obama được lãnh giải Nobel hòa bình khi mới nhậm chức 09 tháng. Ông chú trọng đến các vấn đề y tế, xã hội như việc chăm sóc sức khoẻ, hợp thức hóa những người di dân bất hợp pháp phần lớn là người Hispanic, hôn nhân đồng phái, việc phá thai, việc dùng cần sa tiêu khiển và trị bịnh v.v... Ngân sách quốc phòng sút giảm trong khi tổng thống Obama tuyên bố Hoa Kỳ rất quan tâm đến trục Á Châu. Hoa Kỳ hiện nay kêu gọi các quốc gia gây hấn và de dọa hòa bình thế giới như Nga, Trung Hoa Cộng Sản nên giải quyết các tranh chấp quốc tế bằng phương thức ngoại giao và luật pháp quốc tế. Đó là điều lý tưởng mà ai cũng mong mỏi nhưng bản chất của người gây hấn là không tôn trọng luật pháp, sự công bằng hay lẽ phải chi cả. Đường lối ngoại giao không tự nhiên hữu hiệu nếu không có sức mạnh tiền tài và sức mạnh của võ khí đảm bảo. Việc Beijing không dẫn độ Snowden cho Hoa Kỳ và việc Nga chứa chấp anh ta bất chấp sự yêu cầu của Hoa Kỳ đòi trả anh về nước cho thấy thế ngoại giao ‘khiêm tốn’ của Hoa Kỳ trên chánh trường quốc tế. Đó là một trường hợp trong nhiều thế ngoại giao ‘khiêm tốn’ khác. Năm 1974 Trung Hoa Cộng Sản làm càn khi đánh chiếm quần đảo Hoàng Sa của VNCH. Hoa Kỳ làm ngơ. Năm 1979 họ làm càn đánh Cộng Sản Việt Nam ngoài biên giới rồi đánh chiếm một phần quần đảo Trường Sa năm 1988. Liên Sô làm ngơ mặc dù có ký hiệp ước hữu nghị với CHXHCNVN năm 1978. Năm 2008 quân Nga tấn công Georgia và biển nam Ossettia và Abkhazia độc lập khỏi Georgia, một cựu Cộng Hòa Sô Viết. NATO và Hoa Kỳ không can thiệp. Đầu tháng 03 năm 2014 quân Nga xâm chiếm bán đảo Crimea nơi có 58% dân số là người gốc Nga. Chánh quyền Crimea quay lưng với chánh phủ lâm thời ở Kiev và sẽ tổ chức trưng cầu dân ý ngày 16-03-2014 để đưa bán đảo này vào nước Nga. Hoa Kỳ và NATO phản đối và dọa sẽ có biện pháp trừng phạt Nga nếu không rút quân ra khỏi Crimea. Xem chừng Putin không nao núng về sự trừng phạt kinh tế này (không cấp hộ chiếu cho một số nhân vật quan trọng, có thể tẩy chay hội nghị G8 ở Sochi vào tháng 06; Nga có thể mất tư cách thành viên G8; phong tỏa trương mục các nhân vật chánh trị Nga chủ trương xâm lăng Crimea v.v...). Sự trừng phạt kinh tế sẽ mang kết quả xấu chẳng những cho Nga mà cho các nước Âu Châu đầu tư ở Nga nữa. Do đó cuộc khủng hoảng này không thể giải quyết đầu hôm sớm mai được vì không thể dùng giải pháp quân sự và cũng không thể giải quyết bằng phương thức ngoại giao. Biện pháp trừng phạt kinh tế chưa hẳn đã có kết quả. Nếu có, phải mất bao lâu? Không ai đủ sức trả lời một câu hỏi giản dị như vậy. Trong khi bàn bạc về Crimea, có 80.000 quân lính Nga tập trung ngoài biên giới phía đông Ukraine. Họ có thể tiến vào các tỉnh đông bộ Ukraine nơi có từ 50 - 70% dân chúng nói tiếng Nga vì có nhiều người gốc Nga sinh sống và vì trong quá khứ các chánh quyền thời Nga hoàng lẫn Sô Viết đều bắt buộc người Ukraine phải học và nói tiếng Nga. Tiếng Ukraine không được dạy trong trường học.
 
Nga bực tức Hoa Kỳ vì làm cho đế quốc Liên Sô tan rã. Liên Sô trước năm 1992 rộng 23 triệu km2. Bây giờ các Cộng Hòa Sô Viết được độc lập. Diện tích nước Nga chỉ còn 17 triệu km2. Nga khó chịu vì NATO và Hoa Kỳ tìm cách bám sát các cựu Cộng Hòa Sô Viết ven Hắc Hải và dãy Caucasus.

Trước mặt, Nga và Trung Hoa Cộng Sản tạm thời làm bạn mặc dù luôn luôn ngờ vực nhau. Trong hoàn cảnh hiện hữu, Nga và Trung Hoa Cộng Sản cần liên kết để tạo sức mạnh dựa trên một số điểm chung:

- có quá khứ Cộng Sản
- ưa chuộng đường lối độc tài
- ủng hộ các nước độc tài vô điều kiện nhất là tại diễn đàn LHQ (Iran, Syria, Bắc Hàn, Sudan v.v...).
- vi phạm nhân quyền và xem thường luật pháp quốc tế. Nga và Trung Hoa Cộng Sản bất chấp những quyết định của Hội Đồng Bảo An LHQ vì có hai lá phiếu phủ quyết tại diễn đàn Liên Hiệp Quốc.
- cả hai nước đều muốn tranh ngôi đệ nhất siêu cường với Hoa Kỳ và, vì vậy, họ muốn Hoa Kỳ phải suy yếu.
 
Hoa Kỳ có sáng kiến thành lập Hội Quốc Liên sau đệ nhất thế chiến (1919) và Liên Hiệp Quốc vào năm 1945. Trụ sở LHQ đặt tại New York. Hoa Kỳ và Nhật tài trợ rất nhiều cho tổ chức này nhưng Hoa Kỳ bị các nước Á - Phi - Châu Mỹ La Tinh bao vây với những nhãn hiệu chánh trị xấu như: tư bản bóc lột, sen đầm quốc tế, đế quốc sừng sỏ. Nhật không có chức vụ quan trọng nào trong tổ chức. Trái lại Nga và Trung Hoa Cộng Sản là hai nước ít đóng góp nhất lại là hai nước sử dụng quyền phủ quyết nhiều nhất. Venezuela, Iran mượn diễn đàn này để chửi tổng thống Bush II. Các nước vi phạm nhân quyền như Trung Hoa Cộng Sản, Nga, Cộng Sản Việt Nam, Cuba... đều được bầu vào Ủy Ban Nhân quyền LHQ!

LHQ ngày nay bất lực trước những khủng hoảng chánh trị quốc tế giống như Hội Quốc Liên giữa hai thế chiến (1919 - 1939) trước sự ra đời của Manchukuo (Mãn Châu Quốc) năm 1932, sự xâm lăng của Ý vào Ethiopia năm 1935, sự xâm lăng của Nhật vào Trung Hoa năm 1937, sự xâm chiếm Sudetenland của Đức năm 1938; sự xâm lăng Ba Lan của Đức năm 1939 mở màn cho đệ nhị thế chiến; sự xâm lăng Phần Lan và sự sáp nhập các quốc gia Baltic (Latvia, Estonia, Lithuania) vào Liên Sô năm 1940 v.v... Hội Quốc Liên lúc ấy không hoạt động hữu hiệu vì Hoa Kỳ, quốc gia có sáng kiến thành lập tổ chức quốc tế này, bị quốc hội đảng Cộng Hòa bó tay. Hiệp ước Versailles không được phê chuẩn. Hoa Kỳ trở về với chủ nghĩa cô lập(isolationism).

Ngày nay LHQ cũng bó tay trước sự tấn công của Hoa Kỳ vào Iraq năm 2003, Nga vào Georgia năm 2008, nội chiến Syria, việc Trung Hoa Cộng Sản vẽ đường Lưỡi Bò rộng 3 triệu km2 ở tây Thái Bình Dương, chiếm đóng bãi cạn Scarborough của Phi Luật Tân, chiến tranh Nga - Georgia năm 2008, sự xâm lăng của Nga vào bán đảo Crimea (03-2014) v.v...

Năm 1936 Đức và Nhật liên kết nhau bằng Minh Ước Chống Cộng Sản Quốc Tế. Năm 1937 phát xít Ý cũng tham gia minh ước này. Năm 1940 Đức-Ý-Nhật ký hiệp ước liên minh để thành lập phe Trục.

Ngày nay giữa Nga và Trung Hoa Cộng Sản không có liên minh quân sự nhưng trên thực tế có liên minh hành động.

Vào thập niên 1960 Mao Zedong ước muốn Liên Sô và Hoa Kỳ có một trận thư hùng để Trung Hoa Cộng Sản vươn lên lãnh đạo thế giới. Bù lại Liên Sô cũng muốn có một trận thư hùng giữa Hoa Kỳ và Trung Hoa Cộng Sản. Năm 1950 Stalin đã thực thi ước muốn nầy bằng cách ra lịnh cho đại diện Liên Sô bỏ phòng họp (nghĩa là không dùng quyền phủ quyết) trong lúc Hội Đồng Bảo An LHQ biểu quyết đưa quân vào Triều Tiên để Hoa Kỳ và Trung Hoa Cộng Sản đụng độ nhau trong Chiến Tranh Triều Tiên.

Ngày nay Beijing muốn Nga cầm chân Hoa Kỳ ở Âu Châu và Trung Đông. Nga cần độc quyền sử dụng Hắc Hải và cản lối thoát ra Địa Trung Hải để tìm một điểm tựa trong thế giới Hồi Giáo Trung Đông và Bắc Phi. Putin lăm le dòm ngó Ai Cập thời Sissi và Syria nơi Nga có cảng Tartus và có ảnh hưởng chánh trị và quân sự rất lớn. Thống chế Sissi sẽ đóng vai trò của Nasser nhưng thế liên kết Nga-Ai Cập không trơn tru như thời Nasser. Người Ai Cập có những kỷ niệm không tốt đẹp đối với các cố vấn Liên Sô. Khi lật đổ Morsi, Sissi nhận sự giúp đỡ tài chánh từ Saudi Arabia và các tiểu vương quốc Hồi Giáo. Saudi Arabia là đồng minh gắn bó của Hoa Kỳ mặc dù hiện nay có vài bất đồng ý kiến với tổng thống Obama về vấn đề Iran và Syria. Nga là nước hậu thuẫn cho Iran và Syria của Assad nên khó thân thiện với Saudi Arabia. Vương quốc này không đông dân nhưng là một vương quốc giàu có, sở hữu nhiều giếng dầu với số trữ lượng to lớn trên thế giới nên vua Saudi Arabia có tiếng nói quan trọng đối với các quốc gia Hồi Giáo khác. Chẳng những vậy, về phương diện tôn giáo, thành phố Mecca của Saudi Arabia là Thánh Địa Hồi Giáo. Bán đảo Ả Rập là quê hương của giáo chủ Mohamet.

Dưới mắt Beijing, sự hiện diện của Hoa Kỳ trong vùng Thái Bình Dương gây trở ngại cho tham vọng bành trướng Hán tộc của họ. Dù có nhiều tiến bộ về phương diện quốc phòng, họ lượng không đủ sức đương đầu với Hoa Kỳ. Những vướng bận của Hoa Kỳ ở Âu Châu, Trung Đông, những khó khăn kinh tế và nội bộ, sự lo ngại can thiệp quân sự ở nước ngoài của nhân dân Hoa Kỳ giúp cho Beijing đo lường thái độ của Hoa Kỳ trước các cuộc khủng hoảng quốc tế. Beijing và Nga đặt Hoa Kỳ trước những ‘chuyện đã rồi’. Nhân dân Hoa Kỳ ở trong tâm trạng ‘không ai điên khùng chết vì chuyện người khác’. Trung Hoa Cộng Sản bây giờ là một đại cường ‘kinh tế’ và quân sự. Bất cứ quốc gia hùng cường nào cũng có mộng đế quốc. Trung Hoa đã thực thi qui luật đó từ lâu. Đối với Trung Hoa ngoài mộng đế quốc họ còn nuôi mộng trả thù. Họ đã trả thù Mông Cổ, Mãn Châu, Tân Cương, Tây Tạng, từng quấy nhiễu và đô hộ họ bằng cách sáp nhập, đồng hóa và xóa bỏ văn hóa của những tộc ấy. Họ trả thù Cộng Sản Việt Nam vì đã theo Liên Sô chống lại họ. Họ muốn trả thù các cường quốc Bạch Chủng hạ nhục họ từ Chiến Tranh Nha Phiến (1840) đến Bát Quốc Liên Quân (1901) đã chia xẻ đất nước họ và hạ nhục họ. Họ thù hận Nhật Bản đã đánh bại họ năm 1894 và xâm lăng đất nước họ năm 1937. Họ oán hận Nga chiếm của họ trên 1,5 triệu km2 đất đai, phát huy ảnh hưởng ở Mãn Châu và chiếm cảng Port Arthur (Lữ Thuận - hoàn lại cho CHNDTQ năm 1952).

Việc Nga đưa quân vào bán đảo Crimea viện lẽ bảo vệ những người gốc Nga và nói tiếng Nga và hậu thuẫn cho những nhà lập pháp thân Nga trong quốc hội Crimea tiến đến việc sáp nhập Crimea vào nước Nga khích lệ Trung Hoa Cộng Sản không ít. Càng khích lệ vì thấy phản ứng của Hoa Kỳ và Liên Hiệp Âu Châu có vẻ yếu ớt, lấy lệ. Họ sẽ dùng cách hành sử này của Nga ở một nơi nào đó trong vùng Đông Á như Việt Nam, Phi Luật Tân hay Mã Lai chẳng hạn. Họ không coi trọng sự cảnh cáo của Hoa Kỳ sau khi nhà cầm quyền tỉnh Hainan (Hải Nam) thông báo tàu bè đánh cá hay khảo sát biển trong vùng Lưỡi Bò phải xin phép họ. Nhân việc xâm lăng Crimea của Nga, Beijing có lập trường cứng rắn với Nhật và cho rằng những yêu sách của các nước nhỏ (ám chỉ các nước Đông Nam Á) là phi lý. Họ tìm cách ly gián Hoa Kỳ với Nhật và tìm cách ngăn chận sự hung hãn của Bắc Hàn không phải vì yêu chuộng hòa bình mà vì sợ Hoa Kỳ và Nam Hàn tấn công Bắc Hàn lật đổ chế độ và bám sát gần biên giới xứ họ. Nếu họ can thiệp như đã làm năm 1950 thì lực lượng họ bị tiêu hao nặng nề vì phải đương đầu với Hoa Kỳ. Như vậy chương trình bành trướng của họ từ bắc Thái Bình Dương xuống nam Thái Bình Dương bị hỏng.

Chương trình bành trướng ưu tiên của Beijing nhắm vào Biển Đông để khống chế toàn bộ Đông Nam Á với gần 600 triệu dân và 4,5 triệu km2 đất đai, 3 triệu km2 biển và vô số tài nguyên và tấn công Nhật để rửa hận xưa. Hiện nay bộ máy tuyên truyền của Trung Hoa Cộng Sản không ngớt gợi lại sự thảm sát Nanjing (Nam Kinh) năm 1937. Họ đóng vai ‘cừu’ đối với các nước Đông Nam Á và gợi cảnh ‘sói’ mà Nhật đã gieo ở các thuộc địa cũ của Anh, Pháp, Hòa Lan và Hoa Kỳ. Điều này cho thấy họ chuẩn bị tâm lý chiến tranh cho dân chúng trên lục địa nên tìm cách ve vãn Taiwan (Đài Loan) vì Cộng Hòa Nhân Dân Trung Quốc hay Trung Hoa Dân Quốc, cả hai đều là Trung Hoa. Đảo Taiwan nằm gần nhóm đảo đá Senkaku mà người Trung Hoa gọi là Diaoyu (Điếu Ngư) và quần đảo Okinawa. Dưới nhãn quan hiện nay của các nhà lãnh đạo Cộng Sản Trung Hoa, Nhật có thể bị đánh bại nếu Hoa Kỳ không tham chiến. Họ cũng thừa hiểu sự tham chiến của Hoa Kỳ có vẻ không rõ ràng mặc dù giữa hai nước Nhật - Hoa Kỳ có hiệp ước Hợp Tác và An Ninh Hỗ Tương ký tại Washington ngày 19-05-1960. Đó là hiệp ước tu chính của hiệp ước Hợp Tác và An Ninh Hỗ Tương đã ký ở San Francisco năm 1952. Sự lo lắng của Nhật về thái độ của Hoa Kỳ trước sự gây hấn của Trung Hoa Cộng Sản rất rõ rệt. Từ khi bại trận năm 1945 đển nay Nhật bị xem là quốc gia chiến bại không được có quân đội và sản xuất võ khí. Trong hai thập niên qua kinh tế Nhật suy kém hơn trước giữa lúc Trung Hoa Cộng Sản trở thành cường quốc kinh tế hạng nhì trên thế giới. Ngân sách quốc phòng của Trung Hoa Cộng Sản gia tăng. Nước này mua khí giới của Nga, hàng không mẫu hạm của Ukraine, đóng tàu chiến, phi cơ, tàu ngầm, xe tăng, sản xuất bom nguyên tử, phóng vệ tinh lên cung trăng v.v... Hoa Kỳ rất lo ngại chiến tranh Hoa - Nhật bùng nổ. Nó đặt Hoa Kỳ vào cảnh khó xử. Hoa Kỳ cũng ái ngại khi thấy Abe thăm viếng đền Yasukuni và có chương trinh tái võ trang để tự phòng vệ. Đối với Trung Hoa Cộng Sản mọi chuẩn bị chiến tranh đã đầy đủ chỉ chờ cơ hội thuận tiện để chiến tranh nổ bùng ở Đông Á. Sở dĩ họ chưa khai hỏa vì vẫn xem Hoa Kỳ là một ẩn số khó hiểu. Hoa Kỳ hiện nay không khác Hoa Kỳ giữa hai thế chiến bao nhiêu:

Hoa Kỳ Giữa Hai Thế ChiếnHoa Kỳ Ngày Nay
khủng hoảng kinh tếkinh tế suy yếu; nợ nần cao
không có trong Hội Quốc Liênảnh hưởng ở LHQ giảm sút
chủ nghĩa tự cô lậpnặng vấn đề nội bộ hơn vấn đề quốc tế

Người có hiện tướng đơn giản, dễ hiểu sẽ là người có bản chất phức tạp và khó hiểu nhất. Người cờ bạc chuyên nghiệp né tránh chơi bài với những kẻ du côn đánh bài với chủ trương ăn vùa, thua giựt. Hành động du côn là hành động của người bị động mất niềm tin thành công. Người đánh bạc chuyên nghiệp cố nhiên phải biết thuật gian lận kín đáo, khéo léo, tế nhị, tôn trọng luật cờ bạc để các con bạc khác tin tưởng hầu còn rủ họ tiếp tục ngồi sòng sau này. Bây giờ người cờ bạc chuyên nghiệp tỏ ra mình bi ̣các tay cờ bạc du côn ăn gian. Đó là cách tố cáo hai tay cờ bạc du côn ăn vùa thua giựt cho làng xóm biết. Cuối cùng người cờ bạc chuyên nghiệp ấy đóng vai cảnh sát theo dõi và bắt hai tay cờ bạc du côn với sự hỗ trợ của dân chúng trong làng xóm.
 
****
 
Không thể doán được Trung Hoa Cộng Sản đủ sức đạt được những tham vọng bao la của họ hay không. Nào là hoàn thành mộng đế quốc ở Đông Nam Á, tây Thái Bình Dươngmộng báo thù người Bạch Chủng (Anh, Nga, Pháp, Đức, Hoa Kỳ) và Nhật. Nào là thống nhất Taiwan (Đài Loan). Nào là dòm ngó các cựu Cộng Hòa Sô Viết nhất là Ngoại Mông và Kazakhstan. Nào là bành trướng ảnh hưởng về Ấn Độ Dương bằng cách tiến về phía nam Tây Tạng, đụng độ với Ấn Độ như đã xảy ra năm 1962. Và chương trình cuối cùng là đòi lại 1,5 triệu km2 nhường cho Nga hoàng vào thế kỷ XVII và XIX. Các nhà lãnh đạo Cộng Sản Trung Hoa muốn tái lập đế quốc hoàng chủng như Gengis Khan (Thành Cát Tư Hãn) đã làm vào thế kỷ XIII. Đế quốc Mông Cổ bao gồm các quốc gia to lớn như Trung Hoa, Ấn Độ, Nga, Ba Tư và các quốc gia Đông Âu nối liền lục địa Á - Âu. Trung Hoa Cộng Sản hiện nay nhắm vào Nhật và Việt Nam trước tiên. Nhưng đó là hai nước gây thất vọng cho nhà Nguyên (Yuan) sau khi Trung Hoa đặt dưới sự đô hộ của đế quốc Mông Cổ. Nhật được cứu vãn nhờ Thần Phong (kami kaze) tức bão nhiệt đới làm đắm thuyền bè của quân viễn chinh xâm lược xuất phát từ lục địa Trung Hoa. Đại Việt sạch bóng quân thù nhờ chiến công hiển hách của Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn và sự đoàn kết chống quân xâm lăng của toàn dân tộc. Trong những ngày vừa qua Nhật gợi lại hình ảnh hào hùng của những đội Thần Phong Kami Kaze quyết tử cho sự quyết sinh và trường tồn của tổ quốc Phù Tang trong Đệ Nhị Thế Chiến như để nhắc nhở Trung Hoa Cộng Sản rằng họ thừa sức tự vệ dù có hay không có sự hỗ trợ của Hoa Kỳ và dù không được quyền sản xuất võ khí gần 70 năm qua. Giả sử Hoa Kỳ đứng ngoài cuộc chiến Hoa - Nhật, nếu xảy ra, tỷ lệ thắng bại của Trung Hoa Cộng Sản xê dịch từ 49% đến 50% mà thôi.

Mưu sự tại nhân,
Thành sự tại Thiên.


Con voi to lớn vẫn bị con cọp, beo hay sư tử tấn công và xé xác. Con voi cũng không bao giờ thắng con kiến. Chẳng những vậy nó còn sợ sâu! Trước khi trừng phạt và làm nhục kẻ dữ và ác, Trời vẫn dành cho họ được phùng thời trong một thời gian ngắn ngủi nào đó để tránh tiếng phạt lầm hay phạt khắc nghiệt hay bất công. Cũng có câu:

Trước khi trừng phạt người nào Thượng Đế làm cho người đó điên.

Lòng tham và sự độc hiểm làm cho Putin và các lãnh đạo Cộng Sản Trung Hoa từ Mao Zedong đến Xi Jinping trở nên điên cuồng, hành sự càn dở ngược lại với lý trí thông thường của nhân loại. Nói về hành động của Putin trong cuộc khủng hoảng Crimea, nữ thủ tướng Đức Merkel, nữ tiến sĩ Vật Lý sinh và sống ở Đông Đức trong thời kỳ qua phân, cho rằng bà có cảm tưởng ông Putin là người của thế giới nào khác!

Giữa Nga và Trung Hoa Cộng Sản có liên minh hành động nhưng không có minh ước thành văn. Đó là hai quốc gia láng giềng to lớn, đông dân, có quá khứ lịch sử thù địch hơn là thân hữu. Bề ngoài Nga và Trung Hoa Cộng Sản có vẻ thân thiện. Thực chất Nga là kẻ thù thiên thu trong tâm não các nhà lãnh đạo Trung Hoa Cộng Sản. Mao Zedong học tiếng Anh, tiếng Pháp nhưng không bao giờ học tiếng Nga. Chiến tranh biên giới Sô - Trung diễn ra khi Mao còn sống. Deng Xiaoping từng được huấn luyện ở Moscow nhưng khi cầm quyền ông hướng về Hoa Kỳ. Sinh viên Trung Hoa lục địa du học ở Hoa Kỳ chớ không du học ở Liên Sô. Những nhà lãnh đạo thời hậu Mao Zedong hay hậu Deng Xiaoping đều theo con đường mà hai vị tiền bối Cộng Sản ấy vạch ra. Chẳng lẽ họ đi giành từng đảo đá, đảo san hô chìm dưới mặt nước biển, bãi cạn... lại quên đi dải đất đầy tuyết trắng ở phía bắc sông Hei Longjiang (Hắc Long Giang) và phía đông sông Ussuri (Ô Tô Lý) rộng hàng triệu km2 ?

Chuyện đòi đất của Trung Hoa Cộng Sản chỉ xảy ra khi cán cân quân sự nghiêng về phía họ. Họ đang chờ thời gian T + N. Đến thời gian này Nga sẽ là thành viên của NATO (North Atlantic Treaty Organization)!!

Phạm Đình Lân, F.A.B.I.


Nguồn: caidinh.com